# Fysieke training verbetert cardiopulmonale functie en functioneren bij oudere patiënten met hartfalen en kwetsbaarheid

*geplaatst 2026-10-28 · Hartfalen · ESC heart failure · doi 10.1093/eschf/xvag265 · https://hartvaat.nl/2026/10/21/fysieke-training-verbetert-cardiopulmonale-functie-en-functioneren-bij-oudere-pa/*

Een recente review in ESC Heart Failure benadrukt dat fysieke training bij oudere patiënten met hartfalen en kwetsbaarheid zowel de cardiopulmonale capaciteit als het fysiek functioneren aanzienlijk verbetert. Ondanks deze duidelijke voordelen blijft de toepassing achter, mede door gebrek aan gestandaardiseerde richtlijnen en praktische barrières. De auteurs pleiten voor een geïndividualiseerd trainingsprogramma dat aansluit bij de fysieke capaciteit van de patiënt, met aandacht voor het overwinnen van deelnamebarrières om langdurige participatie te waarborgen. Voor de klinische praktijk betekent dit dat cardiologen en huisartsen actief moeten inzetten op maatwerktraining als standaardonderdeel van de hartfalenbehandeling bij deze kwetsbare groep.

## English: Exercise for Older People with Heart Failure and Frailty: Should We Even Try?

A recent review in ESC heart failure highlights that exercise training significantly improves cardiopulmonary capacity and physical function in older patients with heart failure and frailty. Despite these clear benefits, uptake remains low due to a lack of standardized guidelines and practical barriers to participation. The authors advocate for individualized training programs tailored to each patient’s physical capacity, coupled with strategies to overcome participation hurdles. For clinical practice, this underscores the need for cardiologists and primary care physicians to routinely prescribe tailored exercise as a core component of heart failure management in frail older adults.

## Abstract (original, from the publication)

The benefits of exercise in older patients with heart failure (HF) and frailty are twofold: (i) improvement in cardiopulmonary capacity, thus reducing HF-related sequelae; (ii) attenuation of decline in physical function, thus improving frailty status. Despite the clear benefits, exercise training (ET) remains underutilised as a treatment modality in this patient population. Guidelines on the specific type of exercise intervention best suited for this population are still lacking. In this review, we discuss (i) pathophysiology underlying exercise intolerance in patients with HF; (ii) impact of frailty on HF and exercise capacity; (iii) benefits and safety of ET; (iv) recommended ET programme for this population; (v) mode of delivery and (vi) potential barriers in the uptake of ET and strategies to overcome them. An effective ET intervention in this population warrants individualisation to patient's physical capacity, while addressing possible barriers to uptake so as to ensure sustained participation in the programme.

Auteurs: Sunanthiny Krishnan, Amye C N Goddard, Matthew Annals, Iain B Squire, Shirley Sze

---
Bron: ESC heart failure, https://doi.org/10.1093/eschf/xvag265. Bijgewerkt 2026-10-22T00:59:09Z. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.