# Antistolling bij oncologische patiënten *Antistolling · Praktijk · https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/antistolling-bij-kankerpatienten/* Maligniteit verhoogt het VTE-risico vijf- tot zesvoudig door hypercoagulabiliteit (Trousseausyndroom), immobilisatie en vasculaire invasie. Kankergerelateerde VTE (CAT) is een frequente complicatie en de tweede doodsoorzaak bij kankerpatiënten na de tumor zelf. LMWH (dalteparine, CLOT-trial) was lange tijd goudstandaard; modernere trials (ADAM VTE, SELECT-D, Caravaggio, HOKUSAI-Cancer) tonen dat DOACs effectief zijn met verhoogd bloedingsrisico bij GI-maligniteiten. ## Kernbegrippen - **Kankergerelateerde VTE (CAT)**: VTE bij patiënten met actieve maligniteit; verhoogde trombogeniciteit door tumorproducten (tissuefactor, VEGF), chemotherapie, centrale lijnen en immobilisatie. - **Caravaggio-trial**: RCT apixaban vs. dalteparine bij CAT: non-inferior voor recidief VTE; geen significant verschil in ernstige bloedingen; hogere GI-bloedingen bij apixaban bij luminale GI-tumoren. - **HOKUSAI-Cancer trial**: RCT edoxaban vs. dalteparine bij CAT: non-inferior voor samengesteld eindpunt recidief VTE + ernstige bloeding; meer ernstige GI-bloedingen bij luminale GI-tumoren. - **Trousseausyndroom**: Hypercoagulabiele staat bij maligniteit gekarakteriseerd door migrerende tromboflebitis, DIC en arteriële trombo-embolie; eerst beschreven bij pancreas- en maagcarcinoom. ## Pathofysiologie en epidemiologie Kankercellen produceren tissuefactor, uitstulpende membraanmicrovesicles en procoagulante stoffen. Chemotherapie beschadigt endotheel en veroorzaakt trombocytopenie en afname van anticoagulante factoren. Immobilisatie en centrale veneuze katheters verhogen het VTE-risico verder. Incidentie VTE bij kankerpatiënten: 4-20% per jaar; bepaalde tumoren (pancreas, maag, long, ovariumcarcinoom) geven het hoogste risico. ## VTE-behandeling bij CAT LMWH: dalteparine (CLOT-trial, 2003) was eerste bewijs van superioriteit LMWH boven VKA bij CAT. DOACs: Caravaggio (apixaban), HOKUSAI-Cancer (edoxaban), SELECT-D (rivaroxaban) tonen non-inferioriteit vs. LMWH voor recidief VTE met vergelijkbare of lagere ernstige bloedingen, maar meer GI-bloedingen bij luminale tumoren (maag, colon, blaas). Huidige aanbeveling: DOAC eerste keuze bij CAT zonder hoog GI-bloedingsrisico; LMWH bij luminale GI-tumoren, gastropathie, trombocytopenie of onbetrouwbare orale inname. ## Behandelingsduur Minimaal 3-6 maanden anticoagulatie. Bij actieve kanker of voortdurend VTE-risico: onbeperkte behandeling overwegen. Risico-batenafweging bij trombocytopenie: cave bloeding bij Tr <50×10⁹/l — reductie LMWH-dosis of tijdelijk stoppen. ## Primaire profylaxe bij hoog-risico patiënten Khorana-score: risicoscore voor CAT-profylaxe bij ambulante chemotherapiepatiënten; score ≥2: rivaroxaban 10 mg/dag (CASSINI-trial) of apixaban 2,5 mg tweemaal daags (AVERT-trial) tonen effectieve profylaxe; voordeel-risicoverhouding individueel beoordelen. ## Nieuwste evidence op hartvaat.nl - 2026-08-30 [ACASA-TAVI: een DOAC in plaats van aspirine na TAVI halveert de klepbladtrombose op CT en is even veilig, met levensbedreigende bloedingen alleen in de aspirinegroep](https://hartvaat.nl/2026/08/30/acasa-tavi-een-doac-in-plaats-van-aspirine-na-tavi-halveert-de-klepbladtrombose-/) - 2026-08-10 [Factor XI-remming: de hypothese, de belofte en de les van LIBREXIA ACS](https://hartvaat.nl/2026/08/10/factor-xi-remming-de-hypothese-de-belofte-en-de-les-van-librexia-acs/) - 2026-07-16 [PINGS: telefonische, verpleegkundig geleide bloeddrukcontrole na een beroerte (Ghana)](https://hartvaat.nl/2026/04/09/pings-telefonische-verpleegkundig-geleide-bloeddrukcontrole-na-een-beroerte-ghan/) - 2026-05-05 [Geen sekseverschillen in werkzaamheid van hartfalenmedicatie: meta-analyse van 139 RCT's](https://hartvaat.nl/2026/04/28/geen-sekseverschillen-in-werkzaamheid-van-hartfalenmedicatie-meta-analyse-van-13/) - 2026-04-30 [Leadless atriaal pacen geeft minder complicaties dan transveneus — 1-jaars Medicare-data](https://hartvaat.nl/2026/03/30/leadless-atriaal-pacen-geeft-minder-complicaties-dan-transveneus-1-jaars-medicar/) - 2026-04-25 [CRT zonder atriale lead: tweeledig CRT-DX-systeem non-inferieur aan klassieke drie-leads CRT-D](https://hartvaat.nl/2026/03/30/crt-zonder-atriale-lead-tweeledig-crt-dx-systeem-non-inferieur-aan-klassieke-dri/) - 2026-04-23 [Franse multicentertrial: lage dosis rivaroxaban verlaagt linkerventrikeltrombus na anterior STEMI](https://hartvaat.nl/2026/04/01/franse-multicentertrial-lage-dosis-rivaroxaban-verlaagt-linkerventrikeltrombus-n/) - 2026-03-25 [Aortacoarctatie voorspelt langetermijnmorbiditeit na de arteriële-switchoperatie (EPOCH-ASO)](https://hartvaat.nl/2026/03/25/aortacoarctatie-voorspelt-langetermijnmorbiditeit-na-de-arteriele-switchoperatie/) - 2026-02-13 [Verhoogde wiggendruk bij groep 1 pulmonale hypertensie](https://hartvaat.nl/2026/02/13/verhoogde-wiggendruk-bij-groep-1-pulmonale-hypertensie/) - 2026-02-04 [Pulsed-field-ablatie bereikt vaker complete achterwandisolatie dan radiofrequente ablatie bij persisterend atriumfibrilleren](https://hartvaat.nl/2026/02/04/pulsed-field-ablatie-bereikt-vaker-complete-achterwandisolatie-dan-radiofrequent/) - 2026-02-01 [Factor XI/XIa-remmers bij atriumfibrilleren: dosisrespons, werkzaamheid en veiligheid](https://hartvaat.nl/2026/02/01/factor-xi-xia-remmers-bij-atriumfibrilleren-dosisrespons-werkzaamheid-en-veiligh/) - 2025-04-03 [LAA-sluiting na AF-ablatie: gerandomiseerde trial — NEJM](https://hartvaat.nl/2025/04/03/laa-sluiting-na-af-ablatie-gerandomiseerde-trial-nejm/) - 2024-07-02 [N-of-1 trial voor anginaverificatie vóór PCI](https://hartvaat.nl/2024/07/02/n-of-1-trial-voor-anginaverificatie-voor-pci/) - 2024-05-27 [NUDGE-FLU: elektronische nudges verhogen griepvaccinatie na MI](https://hartvaat.nl/2024/05/27/nudge-flu-elektronische-nudges-verhogen-griepvaccinatie-na-mi/) - 2024-01-11 [ARTESIA: apixaban bij subclinisch AF — NEJM](https://hartvaat.nl/2024/01/11/artesia-apixaban-bij-subclinisch-af-nejm/) - 2023-10-24 [CTS-AMI: Tongxinluo bij acuut MI — JAMA mega-trial](https://hartvaat.nl/2023/10/24/cts-ami-tongxinluo-bij-acuut-mi-jama-mega-trial/) - 2023-09-28 [NOAH-AFNET 6: edoxaban bij atriaal high-rate episodes — NEJM](https://hartvaat.nl/2023/09/28/noah-afnet-6-edoxaban-bij-atriaal-high-rate-episodes-nejm/) - 2023-01-24 [AXADIA-AFNET 8: apixaban versus VKA bij AF op hemodialyse](https://hartvaat.nl/2023/01/24/axadia-afnet-8-apixaban-versus-vka-bij-af-op-hemodialyse/) - 2022-12-06 [Apixaban bij AF op hemodialyse: eerste gerandomiseerde trial](https://hartvaat.nl/2022/12/06/apixaban-bij-af-op-hemodialyse-eerste-gerandomiseerde-trial/) - 2022-09-15 [INVICTUS: rivaroxaban versus warfarine bij reumatische hartziekte en AF](https://hartvaat.nl/2022/09/15/invictus-rivaroxaban-versus-warfarine-bij-reumatische-hartziekte-en-af/) - 2020-10-29 [Laaggedoseerd edoxaban bij zeer oude AF-patiënten: NEJM ELDERCARE-AF](https://hartvaat.nl/2020/10/29/laaggedoseerd-edoxaban-bij-zeer-oude-af-patienten-nejm-eldercare-af/) - 2019-09-19 [Antitrombotische therapie bij AF met stabiel coronairlijden: NEJM AFIRE](https://hartvaat.nl/2019/09/19/antitrombotische-therapie-bij-af-met-stabiel-coronairlijden-nejm-afire/) - 2017-01-01 [AXAFA-AFNET 5: apixaban versus VKA bij AF-ablatie — studieprotocol](https://hartvaat.nl/2017/01/01/axafa-afnet-5-apixaban-versus-vka-bij-af-ablatie-studieprotocol/) - 2016-01-09 [Ranolazine bij incomplete revascularisatie na PCI: de RIVER-PCI-trial](https://hartvaat.nl/2016/01/09/ranolazine-bij-incomplete-revascularisatie-na-pci-de-river-pci-trial/) ## Bronnen - CARAVAGGIO Trial (apixaban) — Agnelli et al., NEJM 2020 https://doi.org/10.1056/NEJMoa1915103 - HOKUSAI-Cancer Trial (edoxaban) — Raskob et al., NEJM 2018 https://doi.org/10.1056/NEJMoa1711948 - CLOT Trial (dalteparine) — Lee et al., NEJM 2003 https://doi.org/10.1056/NEJMoa025313 - ESC 2019 PE/DVT Guidelines — kankergerelateerde VTE https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz405 --- Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.