{"id":"apixaban","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/apixaban/","title":"Apixaban: farmacologie, indicaties en dosering","kind":"Geneesmiddel","group":"antistolling","group_label":"Antistolling","category":"algemeen","meta_description":"Apixaban (Eliquis) is een directe factor Xa-remmer. Farmacologie, indicaties (AF, VTE, oncologie), dosering en AMPLIFY- en ARISTOTLE-trials worden besproken.","intro":"Apixaban (Eliquis, Bristol-Myers Squibb/Pfizer) is een oraal beschikbare, reversibele directe factor Xa-remmer met tweemaal daagse dosering. In de ARISTOTLE-trial toonde apixaban superioriteit ten opzichte van warfarine bij non-valvulaire AF voor beroerteprevention met significant minder ernstige bloedingen en intracraniële bloedingen. Bij VTE (AMPLIFY-trial) was apixaban non-inferieur aan LMWH/VKA met minder bloedingen.","key_terms":[{"term":"ARISTOTLE-trial","definition":"RCT apixaban vs. warfarine bij non-valvulaire AF: apixaban superieur voor beroertepreventie (HR 0,79) met minder ernstige bloedingen (HR 0,69) en minder intracraniële bloedingen (HR 0,42)."},{"term":"AMPLIFY-trial","definition":"RCT apixaban vs. LMWH/VKA bij VTE: non-inferior voor recidief VTE/mortaliteit met significant minder ernstige bloedingen (HR 0,31). Apixaban geeft geen IV-startfase nodig."},{"term":"AVERROES-trial","definition":"RCT apixaban vs. aspirine bij AF-patiënten die VKA niet konden gebruiken: apixaban superieur voor beroertepreventie met vergelijkbare bloedingsincidentie."},{"term":"Apixaban oncologische VTE","definition":"ADAM VTE en Caravaggio-trial: apixaban effectief bij kankergerelateerde VTE; niet-inferieur aan dalteparine; cave verhoogd GI-bloedingsrisico bij GI-maligniteiten."}],"heading":"Apixaban: farmacologie, indicaties en dosering","body_markdown":"## Farmacologie\n\nApixaban blokkeert reversibel het actieve centrum van factor Xa, ongeacht of Xa deel uitmaakt van het prothrombinasecomplex of vrij in plasma circuleert. Biologische beschikbaarheid: ~50%. Piek na 3-4 uur. Halfwaardetijd: 8-15 uur. Klaring: 25% renaal, 75% fecaal-hepatisch (CYP3A4, P-glycoproteïne). Geen actieve metabolieten.\n\n## Dosering\n\n- Non-valvulaire AF: 5 mg tweemaal daags. Dosisreductie naar 2,5 mg tweemaal daags bij ≥2 van 3 criteria: leeftijd ≥80 jaar, gewicht ≤60 kg, serumcreatinine ≥133 µmol/l\n- VTE-behandeling: 10 mg tweemaal daags gedurende 7 dagen, daarna 5 mg tweemaal daags\n- VTE-profylaxe orthopedisch: 2,5 mg tweemaal daags\n- Verlengde VTE-preventie: 2,5 mg tweemaal daags (AMPLIFY-EXT trial)\n\n## Nierfunctie en leeftijd\n\nContra-indicatie bij eGFR <15 ml/min (te weinig data). Voorzichtigheid bij eGFR 15-29 ml/min: gebruik bij AF niet-geregistreerd, overweeg VKA. Geen aanpassing vereist bij eGFR 30-50 ml/min tenzij de dosisreductiecriteria van toepassing zijn.\n\n## Bijwerkingen en interacties\n\nBloedingsrisico bij GI-tract (lager dan warfarine). Geen significant voedselinteractie. Geneesmiddeleninteracties via CYP3A4 en P-gp: krachtige dubbele remmers (ketoconazol, HIV-proteaseremmers) verhogen apixabanconcentratie; inductoren (rifampicine, carbamazepine, sint-janskruid) verlagen het. Antidotum: andexanet alfa (factor Xa decoy-eiwit).","related":["https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/doacs-overzicht/","https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/rivaroxaban/","https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/antidota-anticoagulantia/","https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/doac-versus-vka-keuze/"],"sources":[{"label":"ARISTOTLE Trial (apixaban bij AF) — Granger et al., NEJM 2011","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa1107039"},{"label":"AMPLIFY Trial (apixaban bij VTE) — Agnelli et al., NEJM 2013","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa1302507"},{"label":"CARAVAGGIO Trial (apixaban bij kanker-VTE) — Agnelli et al., NEJM 2020","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa1915103"},{"label":"Farmacotherapeutisch Kompas — apixaban","url":"https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/"}],"articles":[],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}