{"id":"screenen-op-af","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/screenen-op-af/","title":"Screenen op AF: opportunistisch vs. systematisch","kind":"Praktijk","group":"atriumfibrilleren","group_label":"Atriumfibrilleren","category":"atriumfibrilleren","meta_description":"Screening op AF detecteert onbehandelde ritmestoornissen bij ouderen. Leer het verschil tussen opportunistisch en systematisch screenen, de beschikbare methoden en de evidence.","intro":"Screening op atriumfibrilleren kan onbehandelde AF — met het bijbehorende beroerterisico — vroegtijdig opsporen. Opportunistische screening (polsmeting bij iedere contactmoment bij 65-plussers) is eenvoudig en breed aanbevolen. Systematische populatiegebaseerde screening geeft hogere detectie maar verhoogde kosten. De ESC 2024 beveelt opportunistische screening aan als minimumstandaard.","key_terms":[{"term":"Opportunistische screening","definition":"Polsmeting of enkanaals-ECG bij 65-plussers bij elk contactmoment met de gezondheidszorg; eenvoudig, laagdrempelig, breed aanbevolen."},{"term":"Systematische screening","definition":"Actieve uitnodiging van de doelgroep (65-plussers of specifieke risicogroepen) voor AF-screening onafhankelijk van zorgcontact; hogere detectiepakking."},{"term":"AliveCor/KardiaMobile","definition":"Gecertificeerd enkanaals-ECG-device voor gebruik op smartphone; geschikt voor screening en thuismonitoring; ESC-goedgekeurd als alternatief voor polsmeting."},{"term":"STROKESTOP (2021)","definition":"Zweeds RCT: systematische screening bij 75-jarigen met 2 weken ECG-monitoring vs. geen screening: significante toename AF-detectie en anticoagulatie-start; niet-significante beroertetreductie."},{"term":"Subclinisch AF (SCAF)","definition":"Korte AF-episoden gedetecteerd door wearables of implanteerbare devices; geassocieerd met verhoogd beroerterisico; behandelbeleid nog in ontwikkeling."}],"heading":"Screenen op AF: opportunistisch vs. systematisch en beschikbare methoden","body_markdown":"## Rationale voor AF-screening\n\nEen derde van alle AF-patiënten is niet gediagnosticeerd. Niet-gediagnosticeerd AF gaat gepaard met onbehandeld beroerterisico — screeningdetectie gevolgd door anticoagulatie-start kan beroertes voorkomen. De beroertepreventiestrategie is het meest impactvolle element van AF-management, wat screening relevant maakt.\n\n## Opportunistische screening (ESC 2024 klasse I)\n\nPolsmeting bij alle patiënten ≥65 jaar bij elk gezondheidszorgcontact: 30 seconden polsregelmaat beoordelen. Onregelmatig ritme: registreer met ECG (12-afleidingen of enkanaals). AliveCor/KardiaMobile: alternatief voor standaard-ECG bij screening; FDA- en CE-gecertificeerd. Eenvoudig implementeerbaar in huisartspraktijk en apotheek.\n\n## Systematische screening\n\nHogere detectiepakking dan opportunistisch screenen. SAFE-studie (UK): systematische screening + opportunistisch vs. routinezorg — systematische screening detecteerde meer AF en leidde tot meer anticoagulatiestarts. STROKESTOP (Zweden 2021, n=27.975): enkanaals-ECG 2 weken bij 75-jarigen vs. geen screening — significant meer AF-detectie; beroertereductie statistisch niet significant na 6,9 jaar. Kosteffectiviteit afhankelijk van leeftijdsgrens en screeningmethode.\n\n## Methoden\n\n- Polsmeting: laagdrempelig; sensitief voor AF maar niet specifiek (ook andere aritmieën).\n- 12-afleidingen-ECG: goudstandaard; beperkte toegankelijkheid.\n- Enkanaals-ECG (AliveCor, Kardia): vergelijkbare sensitiviteit/specificiteit als 12-afleidingen voor AF.\n- Fotoplethysmografie (smartwatch, Apple Watch): hoge sensitiviteit, lagere specificiteit; APPLE HEART STUDY: 0,5% AF-detectie bij 420.000 deelnemers, positief predictieve waarde 84%.\n- Continue ritmeregistratie (Holter, patchmonitor, ILR): voor hoog-risicogroepen of post-cryptogene-beroerte.","related":["https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/wat-is-atriumfibrilleren/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/holter-monitoring-bij-af/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/chadsvasc-score/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/esc-richtlijn-af-2024/"],"sources":[{"label":"STROKESTOP — Lancet 2021","url":"https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)01637-8"},{"label":"ESC 2024 AF Guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae272"},{"label":"NHG-Standaard Atriumfibrilleren","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/atriumfibrilleren"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/08/20/deep-learning-op-mobiele-ecg-voorspelt-atriumfibrilleren-binnen-30-dagen/","title":"Deep learning op mobiele ECG voorspelt atriumfibrilleren binnen 30 dagen","published":"2026-08-28"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/06/sociaaleconomische-status-en-cardiovasculaire-ziekte-wereldwijde-meta-analyse/","title":"Sociaaleconomische status en cardiovasculaire ziekte: wereldwijde meta-analyse","published":"2026-04-08"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/09/01/systematische-af-screening-met-gedetailleerde-fenotypering-en-risicopredictie/","title":"Systematische AF-screening met gedetailleerde fenotypering en risicopredictie","published":"2025-09-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/01/13/nt-probnp-en-af-risico-systematische-review-en-meta-analyse/","title":"NT-proBNP en AF-risico: systematische review en meta-analyse","published":"2025-01-13"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/12/03/nt-probnp-en-ecg-screening-bij-75-jarigen-voor-af-detectie-rct/","title":"NT-proBNP en ECG screening bij 75-jarigen voor AF-detectie: RCT","published":"2024-12-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2023/11/10/transcatheter-asd-sluiting-bij-ouderen-systematische-review-en-meta-analyse/","title":"Transcatheter ASD-sluiting bij ouderen: systematische review en meta-analyse","published":"2023-11-10"},{"url":"https://hartvaat.nl/2022/06/10/voorspelling-van-atriumfibrilleren-in-elektronische-gezondheidsdossiers-systemat/","title":"Voorspelling van atriumfibrilleren in elektronische gezondheidsdossiers: systematische review","published":"2022-06-10"},{"url":"https://hartvaat.nl/2021/10/23/systematische-af-screening-en-klinische-uitkomsten-lancet-strokestop/","title":"Systematische AF-screening en klinische uitkomsten: Lancet STROKESTOP","published":"2021-10-23"},{"url":"https://hartvaat.nl/2019/10/01/sekseverschillen-bij-katheterablatie-van-af-meta-analyse/","title":"Sekseverschillen bij katheterablatie van AF: meta-analyse","published":"2019-10-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2018/08/07/ecg-screening-op-af-uspstf-evidence-report-en-systematische-review/","title":"ECG-screening op AF: USPSTF evidence report en systematische review","published":"2018-08-07"},{"url":"https://hartvaat.nl/2017/08/01/nt-probnp-bij-systematische-screening-op-atriumfibrilleren/","title":"NT-proBNP bij systematische screening op atriumfibrilleren","published":"2017-08-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2017/07/01/systolische-bloeddrukreductie-en-cv-risico-netwerkmeta-analyse/","title":"Systolische bloeddrukreductie en CV-risico: netwerkmeta-analyse","published":"2017-07-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2016/03/05/bloeddrukverlaging-ter-preventie-van-hart-en-vaatziekten-systematische-review-en/","title":"Bloeddrukverlaging ter preventie van hart- en vaatziekten: systematische review en meta-analyse","published":"2016-03-05"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}