# Screenen op AF: opportunistisch vs. systematisch *Atriumfibrilleren · Praktijk · https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/screenen-op-af/* Screening op atriumfibrilleren kan onbehandelde AF — met het bijbehorende beroerterisico — vroegtijdig opsporen. Opportunistische screening (polsmeting bij iedere contactmoment bij 65-plussers) is eenvoudig en breed aanbevolen. Systematische populatiegebaseerde screening geeft hogere detectie maar verhoogde kosten. De ESC 2024 beveelt opportunistische screening aan als minimumstandaard. ## Kernbegrippen - **Opportunistische screening**: Polsmeting of enkanaals-ECG bij 65-plussers bij elk contactmoment met de gezondheidszorg; eenvoudig, laagdrempelig, breed aanbevolen. - **Systematische screening**: Actieve uitnodiging van de doelgroep (65-plussers of specifieke risicogroepen) voor AF-screening onafhankelijk van zorgcontact; hogere detectiepakking. - **AliveCor/KardiaMobile**: Gecertificeerd enkanaals-ECG-device voor gebruik op smartphone; geschikt voor screening en thuismonitoring; ESC-goedgekeurd als alternatief voor polsmeting. - **STROKESTOP (2021)**: Zweeds RCT: systematische screening bij 75-jarigen met 2 weken ECG-monitoring vs. geen screening: significante toename AF-detectie en anticoagulatie-start; niet-significante beroertetreductie. - **Subclinisch AF (SCAF)**: Korte AF-episoden gedetecteerd door wearables of implanteerbare devices; geassocieerd met verhoogd beroerterisico; behandelbeleid nog in ontwikkeling. ## Rationale voor AF-screening Een derde van alle AF-patiënten is niet gediagnosticeerd. Niet-gediagnosticeerd AF gaat gepaard met onbehandeld beroerterisico — screeningdetectie gevolgd door anticoagulatie-start kan beroertes voorkomen. De beroertepreventiestrategie is het meest impactvolle element van AF-management, wat screening relevant maakt. ## Opportunistische screening (ESC 2024 klasse I) Polsmeting bij alle patiënten ≥65 jaar bij elk gezondheidszorgcontact: 30 seconden polsregelmaat beoordelen. Onregelmatig ritme: registreer met ECG (12-afleidingen of enkanaals). AliveCor/KardiaMobile: alternatief voor standaard-ECG bij screening; FDA- en CE-gecertificeerd. Eenvoudig implementeerbaar in huisartspraktijk en apotheek. ## Systematische screening Hogere detectiepakking dan opportunistisch screenen. SAFE-studie (UK): systematische screening + opportunistisch vs. routinezorg — systematische screening detecteerde meer AF en leidde tot meer anticoagulatiestarts. STROKESTOP (Zweden 2021, n=27.975): enkanaals-ECG 2 weken bij 75-jarigen vs. geen screening — significant meer AF-detectie; beroertereductie statistisch niet significant na 6,9 jaar. Kosteffectiviteit afhankelijk van leeftijdsgrens en screeningmethode. ## Methoden - Polsmeting: laagdrempelig; sensitief voor AF maar niet specifiek (ook andere aritmieën). - 12-afleidingen-ECG: goudstandaard; beperkte toegankelijkheid. - Enkanaals-ECG (AliveCor, Kardia): vergelijkbare sensitiviteit/specificiteit als 12-afleidingen voor AF. - Fotoplethysmografie (smartwatch, Apple Watch): hoge sensitiviteit, lagere specificiteit; APPLE HEART STUDY: 0,5% AF-detectie bij 420.000 deelnemers, positief predictieve waarde 84%. - Continue ritmeregistratie (Holter, patchmonitor, ILR): voor hoog-risicogroepen of post-cryptogene-beroerte. ## Nieuwste evidence op hartvaat.nl - 2026-08-28 [Deep learning op mobiele ECG voorspelt atriumfibrilleren binnen 30 dagen](https://hartvaat.nl/2026/08/20/deep-learning-op-mobiele-ecg-voorspelt-atriumfibrilleren-binnen-30-dagen/) - 2026-04-08 [Sociaaleconomische status en cardiovasculaire ziekte: wereldwijde meta-analyse](https://hartvaat.nl/2026/03/06/sociaaleconomische-status-en-cardiovasculaire-ziekte-wereldwijde-meta-analyse/) - 2025-09-01 [Systematische AF-screening met gedetailleerde fenotypering en risicopredictie](https://hartvaat.nl/2025/09/01/systematische-af-screening-met-gedetailleerde-fenotypering-en-risicopredictie/) - 2025-01-13 [NT-proBNP en AF-risico: systematische review en meta-analyse](https://hartvaat.nl/2025/01/13/nt-probnp-en-af-risico-systematische-review-en-meta-analyse/) - 2024-12-03 [NT-proBNP en ECG screening bij 75-jarigen voor AF-detectie: RCT](https://hartvaat.nl/2024/12/03/nt-probnp-en-ecg-screening-bij-75-jarigen-voor-af-detectie-rct/) - 2023-11-10 [Transcatheter ASD-sluiting bij ouderen: systematische review en meta-analyse](https://hartvaat.nl/2023/11/10/transcatheter-asd-sluiting-bij-ouderen-systematische-review-en-meta-analyse/) - 2022-06-10 [Voorspelling van atriumfibrilleren in elektronische gezondheidsdossiers: systematische review](https://hartvaat.nl/2022/06/10/voorspelling-van-atriumfibrilleren-in-elektronische-gezondheidsdossiers-systemat/) - 2021-10-23 [Systematische AF-screening en klinische uitkomsten: Lancet STROKESTOP](https://hartvaat.nl/2021/10/23/systematische-af-screening-en-klinische-uitkomsten-lancet-strokestop/) - 2019-10-01 [Sekseverschillen bij katheterablatie van AF: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2019/10/01/sekseverschillen-bij-katheterablatie-van-af-meta-analyse/) - 2018-08-07 [ECG-screening op AF: USPSTF evidence report en systematische review](https://hartvaat.nl/2018/08/07/ecg-screening-op-af-uspstf-evidence-report-en-systematische-review/) - 2017-08-01 [NT-proBNP bij systematische screening op atriumfibrilleren](https://hartvaat.nl/2017/08/01/nt-probnp-bij-systematische-screening-op-atriumfibrilleren/) - 2017-07-01 [Systolische bloeddrukreductie en CV-risico: netwerkmeta-analyse](https://hartvaat.nl/2017/07/01/systolische-bloeddrukreductie-en-cv-risico-netwerkmeta-analyse/) - 2016-03-05 [Bloeddrukverlaging ter preventie van hart- en vaatziekten: systematische review en meta-analyse](https://hartvaat.nl/2016/03/05/bloeddrukverlaging-ter-preventie-van-hart-en-vaatziekten-systematische-review-en/) ## Bronnen - STROKESTOP — Lancet 2021 https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)01637-8 - ESC 2024 AF Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae272 - NHG-Standaard Atriumfibrilleren https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/atriumfibrilleren --- Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.