{"id":"wat-is-atriumfibrilleren","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/wat-is-atriumfibrilleren/","title":"Wat is atriumfibrilleren?","kind":"Aandoening","group":"atriumfibrilleren","group_label":"Atriumfibrilleren","category":"atriumfibrilleren","meta_description":"Atriumfibrilleren is de meest voorkomende hartritmestoornis met grote impact op beroertekans, kwaliteit van leven en hartfalen. Leer de epidemiologie, pathofysiologie en klinische consequenties.","intro":"Atriumfibrilleren (AF) is de meest voorkomende aanhoudende hartritmestoornis wereldwijd, met een prevalentie van circa 2% in de algemene bevolking en 10–15% bij 80-plussers. AF verhoogt het risico op beroerte vijfvoudig, is geassocieerd met hartfalen, cognitief verval en verminderde kwaliteit van leven, en is verantwoordelijk voor 20–30% van alle ischemische beroertes.","key_terms":[{"term":"Atriumfibrilleren","definition":"Supraventriculaire ritmestoornis gekenmerkt door chaotische atriale activering (400–600 impulsen/min) met onregelmatige ventrikelrespons; ontbreekt P-golf op ECG."},{"term":"AF-CARE pathway","definition":"ESC 2024-concept: geïntegreerde AF-aanpak via vier domeinen: Comorbidities/cardiovascular risk reduction, Anticoagulation, Rate/Rhythm control, Evidence-based symptom management."},{"term":"CHA₂DS₂-VASc score","definition":"Beroertekans-score bij AF: congestief HF, hypertensie, leeftijd ≥75 (2p), diabetes, beroerte (2p), vasculaire ziekte, leeftijd 65–74, geslacht vrouw. Score ≥2 (man) of ≥3 (vrouw): anticoagulatie aanbevolen."},{"term":"Tachycardiomyopathie","definition":"Reversibele LV-disfunctie veroorzaakt door aanhoudende snelle ventrikelrespons bij AF; EF kan normaliseren na ritme- of frequentiecontrole."},{"term":"Subclinisch AF","definition":"Kortdurende AF-episoden gedetecteerd door devices (pacemaker, ILR, wearables) zonder symptomen; geassocieerd met verhoogd beroerterisico."}],"heading":"Wat is atriumfibrilleren? Epidemiologie, gevolgen en behandelstrategie","body_markdown":"## Definitie en ECG-kenmerken\n\nAF is een supraventriculaire ritmestoornis gekenmerkt door chaotische, ongeorganiseerde atriale activering met 400–600 impulsen per minuut. Op het ECG: afwezigheid van discrete P-golven, onregelmatige basislijn (flimmeractiviteit), en onregelmatige (irregulier-irregulair) ventrikelrespons. De ventrikelfrequentie hangt af van de AV-knoopgeleiding en kan variëren van bradycard (<60 spm) tot tachycard (>100 spm).\n\n## Epidemiologie\n\nPrevalentie in Nederland: ~300.000 patiënten. Jaarlijkse incidentie: ~30.000 nieuwe gevallen. Lifetime risico op AF: 1 op 3 voor mensen van 55 jaar. Sterk stijgende prevalentie door vergrijzing. AF is verantwoordelijk voor ~25% van alle ischemische beroertes in Nederland.\n\n## Klinische consequenties\n\n- Beroerte: vijfvoudig verhoogd risico; beroertes bij AF zijn gemiddeld ernstiger en vaker fataal of invaliderend dan bij sinusritme.\n- Hartfalen: bidirectionele relatie — AF veroorzaakt tachycardiomyopathie; hartfalen bevordert AF-persistentie.\n- Cognitief verval: AF is onafhankelijke risicofactor voor dementie (cerebrovasculaire microlaesies).\n- Kwaliteit van leven: symptomen (palpitaties, dyspneu, vermoeidheid) reduceren functionele capaciteit sterk.\n- Mortaliteit: tweevoudig verhoogd, deels verklaard door beroerte en hartfalen.\n\n## Behandelstrategie: AF-CARE\n\nESC 2024 introduceert het AF-CARE-concept als geïntegreerde aanpak: (C) comorbiditeiten behandelen en cardiovasculair risico reduceren; (A) anticoagulatie voor beroertepreventie; (R) rate/rhythm control; (E) evidence-based symptoommanagement. Alle vier domeinen zijn gelijkwaardig belangrijk en moeten simultaan worden aangepakt.","related":["https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/classificatie-af/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/chadsvasc-score/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/esc-richtlijn-af-2024/","https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/af-en-beroerte/"],"sources":[{"label":"ESC 2024 AF Guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae272"},{"label":"NHG-Standaard Atriumfibrilleren","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/atriumfibrilleren"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/04/17/atriumfibrilleren-in-catalonie-prevalentie-gestabiliseerd-incidentie-gedaald-2-v/","title":"Atriumfibrilleren in Catalonië: prevalentie gestabiliseerd, incidentie gedaald, 2% van het zorgbudget","published":"2026-07-19"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/05/mavacamten-in-de-praktijk-zwarte-patienten-krijgen-55-minder-vaak-toegang-atrium/","title":"Mavacamten in de praktijk: zwarte patiënten krijgen 55% minder vaak toegang — atriumfibrilleren voorspelt slechtere uitkomst","published":"2026-06-27"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/05/expanded-bij-73-verbetert-tricuspidalisinsufficientie-binnen-30-dagen-na-m-teer-/","title":"EXPANDed: bij 73% verbetert tricuspidalisinsufficiëntie binnen 30 dagen na M-TEER — zonder directe TR-interventie","published":"2026-06-26"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/21/find-af-biomarker-stratificeert-prognose-bij-hfref-met-atriale-cardiomyopathie-z/","title":"FIND-AF-biomarker stratificeert prognose bij HFrEF met atriale cardiomyopathie zonder atriumfibrilleren","published":"2026-06-08"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/06/circulerend-mir-10b-5p-voorspelt-af-recidief-na-ablatie/","title":"Circulerend miR-10b-5p voorspelt AF-recidief na ablatie","published":"2026-05-06"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/03/klinische-impact-van-veiligheidswaarschuwingen-voor-implanteerbare-pacemakers-en/","title":"Klinische impact van veiligheidswaarschuwingen voor implanteerbare pacemakers en defibrillatoren","published":"2026-04-05"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/23/objectief-gemeten-lichaamsbeweging-en-levenskwaliteit-bij-hypertrofische-cardiom/","title":"Objectief gemeten lichaamsbeweging en levenskwaliteit bij hypertrofische cardiomyopathie","published":"2026-02-23"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/13/aldosteron-en-de-mineralocorticoidreceptor-bij-atriumfibrilleren/","title":"Aldosteron en de mineralocorticoïdreceptor bij atriumfibrilleren","published":"2026-02-13"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/02/medische-kosten-en-productiviteitsverlies-door-atriumfibrilleren-in-de-vs/","title":"Medische kosten en productiviteitsverlies door atriumfibrilleren in de VS","published":"2026-02-02"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/09/01/kosteneffectiviteit-van-apixaban-versus-aspirine-bij-hoogrisico-subclinisch-af/","title":"Kosteneffectiviteit van apixaban versus aspirine bij hoogrisico subclinisch AF","published":"2025-09-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/09/29/2024-esc-richtlijn-voor-management-van-atriumfibrilleren/","title":"2024 ESC-richtlijn voor management van atriumfibrilleren","published":"2024-09-29"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/07/23/artesia-apixaban-versus-aspirine-naar-cha2ds2-vasc-bij-subclinisch-af/","title":"ARTESIA: apixaban versus aspirine naar CHA₂DS₂-VASc bij subclinisch AF","published":"2024-07-23"},{"url":"https://hartvaat.nl/2023/08/01/atrial-flow-regulator-en-overleving-bij-hartfalen-voorspelde-impact/","title":"Atrial flow regulator en overleving bij hartfalen: voorspelde impact","published":"2023-08-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2018/07/01/rotorablatie-bij-atriumfibrilleren-systematische-review/","title":"Rotorablatie bij atriumfibrilleren: systematische review","published":"2018-07-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2016/11/29/biomarkergebaseerde-cva-risicoscore-bij-atriumfibrilleren-validatie/","title":"Biomarkergebaseerde CVA-risicoscore bij atriumfibrilleren: validatie","published":"2016-11-29"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}