# Coronaire calciumscore (CAC): gebruik en interpretatie

*Diagnostiek & Beeldvorming · Diagnostiek · https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/cardiale-ct-coronaire-calcium-score/*

De coronaire calciumscore (CAC, Agatston-score) kwantificeert de hoeveelheid calcificatie in de coronairvaten via een niet-contrastgevoelde CT. CAC is een directe maat voor subklinische atherosclerose en een krachtige predictor van cardiovasculaire events, onafhankelijk van traditionele risicofactoren. CAC verbetert risicoclassificatie bij borderline SCORE2-risicocategorie.

## Kernbegrippen

- **Agatston-score**: Gestandaardiseerde kwantificatie van coronaire kalk: product van gekwalificeerde oppervlakte (>130 HU) en dichtheidsfactor; CAC 0 = geen kalk; CAC 1-99 = mild; CAC 100-399 = matig; CAC ≥400 = ernstig.
- **MESA (Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis)**: Prospectief cohortonderzoek (n=6.814) dat CAC-percentielwaarden per leeftijd, geslacht en etniciteit leverde; CAC-percentielscores worden gebruikt voor risicoclassificatie.
- **CAC = 0**: Afwezigheid van coronaire kalk; geassocieerd met <1% 10-jaars MACE-risico ongeacht het SCORE2-resultaat; kan bij geselecteerde grensgevallen leiden tot uitstel van statinetherapie ('statin holiday').
- **CAC-percentielcorrectie**: CAC >75e percentiel voor leeftijd/geslacht/etniciteit = risico-opwaardering; ook bij lage absolute score wijst dit op versnelde atherosclerose.
- **Stralingsbelasting CAC-CT**: Laagdosis non-contrast CT; stralingsbelasting 1-2 mSv; grovere kwaliteit dan diagnostische CT-coronairangiografie; geen contrast nodig.

## Techniek

CAC-CT is een non-contrast, ECG-getriggerde CT-scan van het hart op laagdosis protocol (1-2 mSv). De Agatston-score berekent per coronairtak (LM, LAD, LCx, RCA) de gekwalificeerde kalkoppervlakte × dichtheidsfactor. Totale Agatston-score = som van alle coronairtakken. Scanresultaat beschikbaar in 
- CAC 0: geen kalk; negatief voorspellend waarde >99%; sterk argument voor uitstel statine bij intermediair risico
- CAC 1-99: milde calcificatie; risicobevestiging; start statine bij hoog-risico profiel
- CAC 100-399: matige calcificatie; statine-indicatie bij vrijwel alle patiënten
- CAC ≥400: ernstige calcificatie; hoog of zeer hoog risico; intensieve statinetherapie + overweeg aanvullende diagnostiek

## MESA-percentielscores

Vergelijking met leeftijd- en geslachtsgematchte referentiepopulatie (MESA) geeft aanvullende context. CAC 50 bij een 45-jarige man kan >90e percentiel zijn (hoog relatief risico), terwijl hetzelfde getal bij een 70-jarige man het 25e percentiel vertegenwoordigt.

## Klinische toepassing (ESC 2021)

ESC adviseert CAC bij borderline SCORE2-risico (grensgeval tussen twee categorieën) als beslissingshulp. CAC=0: overweeg statine-uitstel. CAC≥100 of >75e percentiel: opwaardering naar hogere risicocategorie → statine starten.

## Nieuwste evidence op hartvaat.nl

- 2026-08-22 [Hogere HU-drempels voegen geen waarde toe aan CT-calciumscoring voor aortaklepstenose](https://hartvaat.nl/2026/08/14/hogere-hu-drempels-voegen-geen-waarde-toe-aan-ct-calciumscoring-voor-aortaklepst/)
- 2026-08-05 [Laag cachexie-index voorspelt overleving en heropname bij hartfalenpatiënten](https://hartvaat.nl/2026/06/27/laag-cachexie-index-voorspelt-overleving-en-heropname-bij-hartfalenpatienten/)
- 2026-02-23 [Brief over intensieve lichaamsbeweging en coronaire uitkomsten (Xie et al.)](https://hartvaat.nl/2026/02/23/brief-over-intensieve-lichaamsbeweging-en-coronaire-uitkomsten-xie-et-al/)
- 2026-02-23 [Reactie op brief over intensieve lichaamsbeweging en coronaire uitkomsten](https://hartvaat.nl/2026/02/23/reactie-op-brief-over-intensieve-lichaamsbeweging-en-coronaire-uitkomsten/)

## Bronnen

- MESA-studie — CAC-score als risicoprognose (JAMA 2004) https://doi.org/10.1001/jama.291.2.210
- Greenland P et al. — CAC en risicoherclassificatie (NEJM 2012) https://doi.org/10.1056/NEJMoa1111863
- ESC 2021 CVD Prevention Guidelines — CAC als risicoversterker https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484

---
Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.