# Galectine-3 en ST2 bij hartfalen: prognostische waarde *Diagnostiek & Beeldvorming · Diagnostiek · https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/galectine-3-st2-hartfalen/* Galectine-3 en soluble ST2 (sST2) zijn biomarkers die myocardiale fibrose en inflammatie weerspiegelen bij hartfalen. Ze bieden aanvullende prognostische informatie naast BNP/NT-proBNP en zijn opgenomen in de ACC/AHA-richtlijnen als klasse IIb-marker. Hun klinische toepassing in de Nederlandse cardiologiepraktijk is nog beperkt maar groeiend. ## Kernbegrippen - **Galectine-3**: Bèta-galactoside-bindend lectine afgegeven door geactiveerde macrofagen; stimuleert cardiale fibroblasten → fibrosedepositie; verhoogd bij hartstoringen met progressieve fibrose; cutoff >17,8 ng/ml = verhoogd risico. - **Soluble ST2 (sST2)**: Oplosbaar lokvorm van de IL-33-receptor; concurreert met membranebonden ST2 voor IL-33-binding; hoog sST2 blokkeert cardioprotectief IL-33-signaal → myocardiale fibrose en hypertrofie; cutoff >35 ng/ml = verhoogd. - **IL-33/ST2-signaalweg**: IL-33 bindt membranebonden ST2 → cardioprotectief (anti-fibrotisch, anti-apoptotisch); sST2 als lokvorm slokt IL-33 op → verminderd beschermend signaal. - **Multi-marker strategie**: Combinatie van BNP/NT-proBNP + galectine-3 of ST2 geeft betere prognostische risicoklassificatie dan elk afzonderlijk; relevant voor identificatie van hoog-risico HF-patiënten voor intensievere follow-up. - **Variabiliteit galectine-3**: Galectine-3 is minder variabel dan BNP bij acuut hartfalen-decompensaties; minder gevoelig voor vochtbelasting; meer reflecterend van structurele fibrose dan hemodynamische toestand. ## Galectine-3 Galectine-3 is een lectine dat door geactiveerde macrofagen in het myocardium wordt afgegeven bij fibrotische herschikking. In observationele studies (CORONA, EMPHASIS-HF substudie) is galectine-3 geassocieerd met hogere hartfalen-hospitalisatie en mortaliteitsrisico, onafhankelijk van NT-proBNP. Verhoogde galectine-3 (>17,8 ng/ml) suggereert uitgesproken fibrotisch substraat en mogelijk verminderde respons op RAAS-blokkade. ## Soluble ST2 sST2 is acuut-fase reactant die stijgt bij myocardiale stress en inflammatie. In PRIDE- en MAGGIC-analyse is sST2 een sterke onafhankelijke predictor van mortaliteit bij acuut en chronisch hartfalen. sST2 fluctueert minder bij nierinsufficiëntie dan NT-proBNP, wat voordeel biedt bij renale comorbiditeit. Behandeling met sacubitril/valsartan verlaagt sST2 meer dan ACE-remmer (PARADIGM-HF substudie). ## Klinisch gebruik - Prognostische stratificatie bij stabiel hartfalen: identificeer hoog-risico patiënten voor intensievere follow-up - Aanvulling op BNP/NT-proBNP bij tegenstrijdige klinische presentatie - Overweeg bij patiënten met CKD waarbij NT-proBNP sterk beïnvloed is door nierfunctie - Behandelingsgeleiding: nog niet aanbevolen als primair therapiebesturend biomarker (onvoldoende RCT-bewijs) ## Nieuwste evidence op hartvaat.nl - 2026-09-10 [Drie urine-biomarkers verbeteren CKD-voorspelling naast KFRE — EMPA-KIDNEY](https://hartvaat.nl/2026/09/03/drie-urine-biomarkers-verbeteren-ckd-voorspelling-naast-kfre-empa-kidney/) - 2026-08-30 [TRIC-I-HF: transcatheter tricuspidalisklepherstel bovenop medicatie verlaagt sterfte of hartfalenopname na drie jaar met 60 procent bij ernstige tricuspidalisinsufficiëntie](https://hartvaat.nl/2026/08/30/tric-i-hf-transcatheter-tricuspidalisklepherstel-bovenop-medicatie-verlaagt-ster/) - 2026-08-18 [Urine-albumine en natrium hebben prognostische waarde bij hartfalen — experimentele biomarkers nog onvoldoende onderbouwd](https://hartvaat.nl/2026/08/10/urine-albumine-en-natrium-hebben-prognostische-waarde-bij-hartfalen-experimentel/) - 2026-08-05 [Laag cachexie-index voorspelt overleving en heropname bij hartfalenpatiënten](https://hartvaat.nl/2026/06/27/laag-cachexie-index-voorspelt-overleving-en-heropname-bij-hartfalenpatienten/) - 2026-06-20 [SPRINT + ACCORD gepoold: bloeddrukvariabiliteit is even prognostisch als gemiddelde bloeddruk — J-vormige curve](https://hartvaat.nl/2026/05/14/sprint-accord-gepoold-bloeddrukvariabiliteit-is-even-prognostisch-als-gemiddelde/) - 2026-03-19 [Welke ijzermarker voorspelt de prognose bij nieuw hartfalen? Lage transferrinesaturatie wijst op meer events](https://hartvaat.nl/2026/03/19/welke-ijzermarker-voorspelt-de-prognose-bij-nieuw-hartfalen-lage-transferrinesat/) - 2025-10-01 [Piek-VO2 en prognose bij hartfalen: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2025/10/01/piek-vo2-en-prognose-bij-hartfalen-meta-analyse/) - 2025-08-01 [Lipideparameters en prognose bij hartfalen: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2025/08/01/lipideparameters-en-prognose-bij-hartfalen-meta-analyse/) - 2025-08-01 [NT-proBNP-veranderingen en klinische uitkomsten bij pediatrisch hartfalen](https://hartvaat.nl/2025/08/01/nt-probnp-veranderingen-en-klinische-uitkomsten-bij-pediatrisch-hartfalen/) - 2024-10-01 [Galectine-3 en langetermijnuitkomsten bij hartfalen: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2024/10/01/galectine-3-en-langetermijnuitkomsten-bij-hartfalen-meta-analyse/) - 2024-10-01 [Zink- en koperbiomarkers en hartfalen: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2024/10/01/zink-en-koperbiomarkers-en-hartfalen-meta-analyse/) - 2024-05-28 [PRO-HF: routine PROM-meting in hartfalenpolikliniek verbetert uitkomsten](https://hartvaat.nl/2024/05/28/pro-hf-routine-prom-meting-in-hartfalenpolikliniek-verbetert-uitkomsten/) - 2023-02-01 [Hartfalenrisicoscores: vergelijking voor mortaliteit en heropname](https://hartvaat.nl/2023/02/01/hartfalenrisicoscores-vergelijking-voor-mortaliteit-en-heropname/) - 2022-07-21 [Permanente pacemaker na TAVI: langetermijneffect op klinische uitkomsten](https://hartvaat.nl/2022/07/21/permanente-pacemaker-na-tavi-langetermijneffect-op-klinische-uitkomsten/) - 2021-06-01 [Serumkalium en prognose bij symptomatisch HF](https://hartvaat.nl/2021/06/01/serumkalium-en-prognose-bij-symptomatisch-hf/) - 2020-10-01 [CRP, sST2 en GDF-15 multimarker voor prognostische stratificatie bij stabiel HF](https://hartvaat.nl/2020/10/01/crp-sst2-en-gdf-15-multimarker-voor-prognostische-stratificatie-bij-stabiel-hf/) - 2020-04-01 [sST2 voor hartfalenmanagement: STADE-HF pilotstudie](https://hartvaat.nl/2020/04/01/sst2-voor-hartfalenmanagement-stade-hf-pilotstudie/) - 2018-07-10 [IL-8 en infarctgrootte en klinische uitkomsten bij STEMI](https://hartvaat.nl/2018/07/10/il-8-en-infarctgrootte-en-klinische-uitkomsten-bij-stemi/) - 2018-01-16 [Hoog-sensitief troponine T bij chronisch hartfalen: individuele patiëntdata meta-analyse](https://hartvaat.nl/2018/01/16/hoog-sensitief-troponine-t-bij-chronisch-hartfalen-individuele-patientdata-meta-/) - 2017-09-12 [Centrale apneus gedurende 24 uur en prognose bij hartfalen](https://hartvaat.nl/2017/09/12/centrale-apneus-gedurende-24-uur-en-prognose-bij-hartfalen/) - 2016-04-12 [Prognostische waarde van residuele coronairstenosen na functioneel complete revascularisatie](https://hartvaat.nl/2016/04/12/prognostische-waarde-van-residuele-coronairstenosen-na-functioneel-complete-reva/) ## Bronnen - de Boer RA et al. — Galectine-3 bij hartfalen: CORONA-substudie (Ann Med 2011) https://doi.org/10.3109/07853890.2010.520104 - Januzzi JL et al. — sST2 bij acuut hartfalen: PRIDE-studie (JACC 2007) https://doi.org/10.1016/j.jacc.2006.10.068 - ESC 2021 HF Guidelines — prognostische biomarkers https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368 --- Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.