# Inspanningstest: indicaties, uitvoering en interpretatie

*Diagnostiek & Beeldvorming · Diagnostiek · https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/inspanningstest-loopband-fiets/*

De inspanningstest (ergometrie) is een fundamentele diagnostische tool in de cardiologie voor de evaluatie van inspanningstolerantie, ischemie-detectie, bloeddruk- en ritmereactie op inspanning. Ondanks brede beschikbaarheid van beeldvorming behouden inspanningstests hun waarde vanwege fysiologische informatie die beeldvormingstechnieken niet bieden.

## Kernbegrippen

- **Bruce-protocol**: Standaard loopbandprotocol met 3-minutenstappen in snelheid en hellingshoek; meest gebruikt in Noord-Amerika; nadeel: grote inspanningssprongen.
- **ST-depressie-criterium**: Horizontale of dalende ST-depressie ≥1 mm op J-punt + 60-80 ms bij ≥85% maximale hartfrequentie; sensitiviteit ~70%, specificiteit ~75% voor coronairlijden.
- **Functionele capaciteit (MET)**: Maximale inspanning uitgedrukt in MET (metabolic equivalents); 1 MET = 3,5 ml O2/kg/min in rust; <5 MET geassocieerd met slechte prognose; >10 MET gunstig.
- **Chronotrope incompetentie**: Onvermogen de hartfrequentie adequaat te verhogen bij inspanning; definitie: maximale HF <80% voorspeld (<220 − leeftijd × 0,8); geassocieerd met SSS en verhoogd CV-risico.
- **Duke Treadmill Score (DTS)**: Inspanningsduur (min) − 5 × max ST-deviatie (mm) − 4 × angina-index (0/1/2); score ≥5 = laag risico; −10 tot +4 = intermediair; <−10 = hoog risico.

## Indicaties

- Evaluatie stabiele thoracale pijn bij intermediaire pre-test kans (als CTCA niet beschikbaar)
- Functionele capaciteitsbepaling bij bekende coronairziekte
- Evaluatie na MI of revascularisatie
- Chronotrope competentie en pacemaker-programmering
- Inspannings-gerelateerde aritmieën (beoordeling VT-inductiebaarheid, CPVT)
- Bloeddrukrespons bij hypertensie of borderline uitgangswaarden

## Protocol

Standaard: Bruce-protocol (loopband, 3 min/stap) of Naughton/Ramp-protocol bij hartfalen. Fietsergometer geprefereerd in Nederland voor ECG-kwaliteit. Doel: ≥85% van voorspelde maximale hartfrequentie (220 − leeftijd) of symptoom-limiet. Stopindicaties: ≥2 mm ST-depressie, maligne aritmie, bloeddrukverlies >20 mmHg, ernstige angina, cyanose, coördinatieverlies.

## Interpretatie

ECG: ST-depressie criteria als boven. Bloeddrukrespons: normaal systolisch stijging ≥20 mmHg; geen stijging of daling = abnormaal (lage cardiac output reserve). Hartfrequentierespons: chronotrope incompetentie. Herstelfase: persistente ST-depressie >5 min na stop = ernstigere ischemie. DTS voor risicoclassificatie.

## Nieuwste evidence op hartvaat.nl

- 2026-07-09 [PRAISE-MR: sacubitril/valsartan verbetert inspanningshemodynamica bij HFpEF met atriale functionele mitralis-insufficiëntie](https://hartvaat.nl/2026/05/09/praise-mr-sacubitril-valsartan-verbetert-inspanningshemodynamica-bij-hfpef-met-a/)
- 2026-03-25 [Inspanningsecho identificeert HCM-patiënten die baat hebben bij mavacamten](https://hartvaat.nl/2026/03/25/inspanningsecho-identificeert-hcm-patienten-die-baat-hebben-bij-mavacamten/)
- 2025-12-18 [Bradycardie bij topsporters: prevalentie, mechanismen en risico's](https://hartvaat.nl/2025/12/18/bradycardie-bij-topsporters-prevalentie-mechanismen-en-risico-s/)
- 2024-04-01 [Bètablokkerstaken verbetert inspanningscapaciteit bij HFpEF](https://hartvaat.nl/2024/04/01/betablokkerstaken-verbetert-inspanningscapaciteit-bij-hfpef/)
- 2021-08-01 [Echo-optimalisatie van LVAD en functionele capaciteit: gerandomiseerde trial](https://hartvaat.nl/2021/08/01/echo-optimalisatie-van-lvad-en-functionele-capaciteit-gerandomiseerde-trial/)
- 2020-10-01 [Cardiale contractiliteitsmodulatie bij HF: uitgebreide IPD meta-analyse](https://hartvaat.nl/2020/10/01/cardiale-contractiliteitsmodulatie-bij-hf-uitgebreide-ipd-meta-analyse/)
- 2016-03-01 [Effect van aanvullende zuurstoftoediening op myocardschade bij STEMI](https://hartvaat.nl/2016/03/01/effect-van-aanvullende-zuurstoftoediening-op-myocardschade-bij-stemi/)

## Bronnen

- ESC 2019 Chronic Coronary Syndromes Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz425
- Mark DB et al. — Duke Treadmill Score (NEJM 1991) https://doi.org/10.1056/NEJM199109193251204
- Fletcher GF et al. — AHA exercise testing standards (Circulation 2013) https://doi.org/10.1161/CIR.0b013e31828b66cc

---
Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.