{"id":"invasieve-hemodynamiek-rechts-hartkatheterisatie","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/invasieve-hemodynamiek-rechts-hartkatheterisatie/","title":"Rechtshartkatheterisatie: wedge pressure en cardiac output","kind":"Diagnostiek","group":"diagnostiek","group_label":"Diagnostiek & Beeldvorming","category":"algemeen","meta_description":"Rechtshartkatheterisatie (RHK): techniek, meetparameters (wedge pressure, cardiac output, PVR), indicaties bij hartfalen, pulmonale hypertensie en","intro":"Rechtshartkatheterisatie (RHK) met een Swan-Ganz-katheter is de gouden standaard voor directe meting van intracardiale drukken, longarteriëlewedge-druk (PCWP) en cardiac output. RHK is onmisbaar voor de evaluatie van pulmonale hypertensie, refractair hartfalen, hemodynamische instabiliteit en pre-transplantatiescreening.","key_terms":[{"term":"PCWP (pulmonale capillaire wiggedruk)","definition":"Schatting van linkeratriumpressure door 'wiggen' van de katheter in een longarteriëletak; normaal 6-12 mmHg; >18-20 mmHg duidt op verhoogde LV-vullingsdruk (links hartfalen)."},{"term":"Cardiac output (CO)","definition":"Hoeveelheid bloed die het hart per minuut uitstuwt; normaal 4-8 L/min; gemeten via Fick (VO2/A-V O2-verschil) of thermodilutie."},{"term":"Cardiac index (CI)","definition":"Cardiac output gecorrigeerd voor lichaamsoppervlak; normaal 2,5-4,0 L/min/m²; <2,2 L/min/m² = cardiogene shock."},{"term":"Pulmonale vaatweerstand (PVR)","definition":"Weerstand in de longcirculatie; PVR = (mPAP − PCWP)/CO; normaal <3 WE (Wood Units); >5 WE = ernstige pulmonale hypertensie."},{"term":"Vasodilatatietest","definition":"Farmacologische test (inhalatie-NO, adenosine, epoprepstenol) bij pulmonale arteriële hypertensie (PAH) om reactieve component te kwantificeren; positief: mPAP-daling ≥10 mmHg tot <40 mmHg met toegenomen CO."}],"heading":"Rechtshartkatheterisatie: techniek, meetparameters en klinische indicaties","body_markdown":"## Techniek\n\nSwan-Ganz-katheter (vier-lumen ballonkatheter) wordt via vena jugularis interna, subclavia of femoralis ingebracht. Ballonopblazing laat de katheter meevaren met bloedstroom: RA → RV → PA → wigpositie. Drukken worden op elk niveau geregistreerd. Thermodilutie via injectie van koude NaCl in de RA en temperatuursensor in de PA berekent CO.\n\n## Meetparameters\n\n- RA-druk: 2-8 mmHg; verhoogd bij rechts-HF, constrictie, pericardtamponade\n- RV-druk: systolisch 15-30, diastolisch 0-8 mmHg\n- PA-druk (mPAP): 9-20 mmHg; mPAP >25 mmHg = pulmonale hypertensie; mPAP ≥20 mmHg = nieuw ESC 2022-criterium\n- PCWP: 6-12 mmHg; PCWP >15 mmHg = links hart-gerelateerde PH (groep 2)\n- Cardiac output: thermodilutie of Fick-methode\n\n## Indicaties\n\n- Pulmonale hypertensie: diagnose, classificatie en vasodilatatietest (voor calciumantagonisten-behandeling)\n- Hartfalen: hemodynamische profilering bij refractair hartfalen, instelling VAD of transplantatie-evaluatie\n- Cardiogene shock: CI-meting voor monitoring en behandeloptimalisatie\n- Pericard-constrictie versus restrictieve cardiomyopathie: Kussmaul-teken, drukegalisatie, ventricular interdependence","related":["https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/cardiale-mri/","https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/transthoracale-echocardiografie/","https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/cardiale-biomarkers-overzicht/","https://hartvaat.nl/kennis/diagnostiek/stress-echocardiografie/"],"sources":[{"label":"ESC 2021 HF Guidelines — RHK bij gevorderd hartfalen","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368"},{"label":"ESC 2022 Pulmonale Hypertensie Guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehac237"},{"label":"Forrester JS et al. — Swan-Ganz en hemodynamisch profiel bij hartfalen (NEJM 1976)","url":"https://doi.org/10.1056/NEJM197606172942404"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/04/07/multi-orgaan-inspanningstekorten-kenmerken-de-aanleg-voor-hfpef/","title":"Multi-orgaan inspanningstekorten kenmerken de aanleg voor HFpEF","published":"2026-07-16"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/05/inotropica-bij-low-output-hartfalen-vergelijkbare-hemodynamische-effecten-in-met/","title":"Inotropica bij low-output hartfalen: vergelijkbare hemodynamische effecten in meta-analyse","published":"2026-05-24"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/12/cadence-sotatercept-verlaagt-pulmonale-vaatweerstand-bij-gecombineerde-pre-postc/","title":"CADENCE: sotatercept verlaagt pulmonale vaatweerstand bij gecombineerde pre/postcapillaire PH bij HFpEF","published":"2026-05-12"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/29/cadence-sotatercept-verlaagt-pulmonale-vaatweerstand-bij-gecombineerde-pulmonale/","title":"CADENCE: sotatercept verlaagt pulmonale vaatweerstand bij gecombineerde pulmonale hypertensie bij HFpEF","published":"2026-04-25"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/03/ai-echotool-voor-hfpef-hoge-specificiteit-lage-sensitiviteit-bij-invasieve-valid/","title":"AI-echotool voor HFpEF: hoge specificiteit, lage sensitiviteit bij invasieve validatie","published":"2026-03-03"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}