{"id":"ace-remmers-bijwerkingen","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/ace-remmers-bijwerkingen/","title":"ACE-remmers: hoest, angio-oedeem en hyperkaliëmie","kind":"Geneesmiddel","group":"farmacologie","group_label":"Farmacologie","category":"algemeen","meta_description":"ACE-remmers: bijwerkingen inclusief droge hoest (bradykinine), angio-oedeem, hyperkaliëmie en nierfunctieverslechtering bij nierarteriestenose. Aanpak en","intro":"ACE-remmers zijn goed getolereerd maar hebben specifieke bijwerkingen die de klinische behandeling compliceren. Droge hoest (tot 15-20%) is de meest voorkomende reden voor staken. Angio-oedeem is zeldzaam maar potentieel levensbedreigend. Hyperkaliëmie en nierfunctieverslechtering vereisen laboratoriummonitoring.","key_terms":[{"term":"Droge hoest (ACE-remmer)","definition":"Bradykinine-gemedieerde prikkeling van bronchiaal mucosa; treedt op bij 5-20% (vaker bij Aziatische patiënten ~30-40%); klasse-effect; reden tot switchen naar ARB."},{"term":"Angio-oedeem","definition":"Zeldzame maar ernstige bijwerking: diep dermale en subcutane zwelling, vaak lippen/tong/keel; bradykinine-gemedieerd; risico 0,1-0,5%; kan ook jaren na start optreden; absoluut contra-indicatie voor hervatten ACE-remmer."},{"term":"Hyperkaliëmie","definition":"Aldosteronsuppressie → K⁺-retentie; risico hoog bij CKD, diabetes, combinatie met K⁺-sparende diuretica of MRA; controleer K⁺ 1-2 weken na start."},{"term":"Nierfunctieverslechtering bij nierarteriestenose","definition":"Bilaterale nierarteriestenose: ACE-remmer verlaagt intraglomerulaire druk → acute nierinsufficiëntie; contra-indicatie. Bij unilaterale nierarteriestenose: bewaking met creatinine."},{"term":"First-dose hypotensie","definition":"Eerste dosis kan sterke bloeddrukdaling geven, met name bij volume-gedepleteerde patiënten (diureticagebruik, hartfalen); start 's avonds of laag liggen na eerste gift."}],"heading":"Bijwerkingen van ACE-remmers: herkenning, monitoring en management","body_markdown":"## Droge hoest\n\nBradykinine-accumulatie prikkelt aferent C-vezels in de bronchiaal mucosa. Incidentie 5-20%; Aziatische afkomst 30-40%. Hoest begint binnen 1-2 weken maar kan ook na maanden optreden. Verdwijnt niet bij dosisverlaging. Oplossing: switch naar ARB (geen bradykinine-accumulatie) of ARNI (sacubitril/valsartan) bij hartfalen-indicatie.\n\n## Angio-oedeem\n\nPrevalentie: 0,1-0,5%; Afro-Amerikanen 4× hogere incidentie. Pathofysiologie: bradykinine-gemedieerd (niet histamine); antihistaminica en corticosteroïden zijn ineffectief. Behandeling acute aanval: stop ACE-remmer, icatibant (bradykinine B2-antagonist) of C1-esterase-remmers, luchtwegzeker stellen. Absoluut gecontra-indiceerd: hervatten ACE-remmer; ook ARB tijdelijk vermijden (kruisreactiviteit bij angio-oedeem ~10%).\n\n## Nierfunctie en elektrolyten\n\nControleer creatinine, K⁺ en Na⁺ 1-2 weken na start en na dosisverhoging. Accepteer creatinine-stijging tot 30% boven uitgangswaarde (RAAS-gemedieerde afname intraglomerulaire druk; nefroprotectief op lange termijn). Staken bij stijging >50% of K⁺ >6,0 mmol/L ondanks K⁺-verlagende maatregelen (patiromer, sodiumzirkoniumcyclosilicaat).\n\n## Hypotensie\n\nVermijd bij systolische bloeddruk <90 mmHg of volume-depletie. Reduceer diuretica dosis eerst. Start low, go slow bij hartfalen.","related":["https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/ace-remmers-farmacologie/","https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/arb-farmacologie/","https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/arni-farmacologie/","https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/mineralocorticoid-antagonisten-farmacologie/"],"sources":[{"label":"ESC 2021 HF Guidelines — bijwerkingen en monitoring ACE-remmers","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368"},{"label":"Farmacotherapeutisch Kompas — ACE-remmers","url":"https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepen/ace-remmers"},{"label":"NHG-Standaard Hartfalen","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/hartfalen"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/20/ecog-acrin-eaq191-intensieve-bloeddrukcontrole-tijdens-vegfr-tki-therapie-haalba/","title":"ECOG-ACRIN EAQ191: intensieve bloeddrukcontrole tijdens VEGFR-TKI-therapie haalbaar en veilig bij kankerpatiënten","published":"2026-07-07"},{"url":"https://hartvaat.nl/2021/01/19/stoppen-versus-doorgaan-met-ace-remmers-arb-s-bij-gehospitaliseerde-patienten-ja/","title":"Stoppen versus doorgaan met ACE-remmers/ARB's bij gehospitaliseerde patiënten: JAMA REPLACE-COVID","published":"2021-01-19"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}