{"id":"hfpef-hartfalen-met-behouden-ejectie","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/hartfalen/hfpef-hartfalen-met-behouden-ejectie/","title":"HFpEF: hartfalen met behouden ejectiefractie","kind":"Aandoening","group":"hartfalen","group_label":"Hartfalen","category":"hartfalen","meta_description":"HFpEF (EF ≥50%) is het meest prevalente hartfalenfenotype bij ouderen. Diagnostiek vereist bewijs van verhoogde vuldrukken. SGLT2-remmers tonen nu ook hier meerwaarde.","intro":"HFpEF, hartfalen met een behouden ejectiefractie (≥50%), vertegenwoordigt inmiddels meer dan de helft van alle hartfalenpatiënten en heeft een sterk stijgende prevalentie door vergrijzing en obesitas. De diagnose is complexer dan bij HFrEF omdat echocardiografie alleen onvoldoende is; bewijs van diastolische disfunctie of verhoogde vuldrukken is vereist. Tot voor kort ontbraken bewezen mortaliteitsverlagende therapieën.","key_terms":[{"term":"HFpEF","definition":"Hartfalen met behouden ejectiefractie (EF ≥50%); diastolische disfunctie en verhoogde vuldrukkken bij normale systolische functie."},{"term":"Diastolische disfunctie","definition":"Verminderde relaxatie of toegenomen stijfheid van het linkerventrikel, leidend tot verhoogde vuldrukken bij behouden EF."},{"term":"E/e' ratio","definition":"Echocardiografische maat voor vuldrukkken: verhouding van transmitrale instroom (E) en weefsel-Doppler annulussnelheid (e'). >14 suggereert verhoogde LVEDP."},{"term":"EMPEROR-Preserved","definition":"RCT (2021) die aantoonde dat empagliflozine hartfalenopname bij HFpEF significant reduceert."},{"term":"H2FPEF-score","definition":"Diagnostische score voor HFpEF op basis van BMI, diureticagebruik, AF, pulmonale hypertensie, leeftijd en E/e'; helpt bij het uitsluiten van niet-cardiale dyspneu."}],"heading":"HFpEF: hartfalen met behouden ejectiefractie","body_markdown":"## Definitie en epidemiologie\n\nHFpEF wordt gedefinieerd als hartfalen met LVEF ≥50%, objectief bewijs van verhoogde vuldrukken (in rust of bij inspanning) en afwezigheid van andere verklaringen voor de klachten. De prevalentie neemt toe: HFpEF vertegenwoordigt nu >50% van alle hartfalengevallen. Typisch profiel: oudere vrouw met hypertensie, obesitas, diabetes mellitus en/of atriumfibrilleren.\n\n## Pathofysiologie\n\nCentraal staat verminderde ventrikellaxatie en toegenomen stijfheid (diastolische disfunctie), leidend tot verhoogde vuldrukkken bij behouden contractie. Bijdragende mechanismen: microvasculaire inflammatie, myocardiale fibrose, epicardiaal vet, verminderde nitraat-NO-cGMP-signaaltransductie en chronotroop falen bij inspanning.\n\n## Diagnostiek\n\nEchocardiografie toont EF ≥50% met tekenen van diastolische disfunctie (verhoogde E/e', vergrote linker atrium, pulmonale hypertensie). NT-proBNP/BNP is verhoogd, maar minder uitgesproken dan bij HFrEF. Bij twijfel: invasieve hemodynamische meting of inspanningstest met echo/catheter. De H2FPEF-score of HFA-PEFF-algoritme (ESC 2019) helpt bij diagnostische onzekerheid.\n\n## Behandeling: van symptoomcontrole naar bewijsvoering\n\nLange tijd waren er geen bewezen mortaliteitsverlagende therapieën voor HFpEF. Recente trials hebben dit deels veranderd:\n\n- SGLT2-remmers: empagliflozine reduceerde het primaire eindpunt (CV-sterfte + hartfalenopname) significant in EMPEROR-Preserved (2021). Dapagliflozine toonde vergelijkbare resultaten in DELIVER (2022). Beide middelen zijn nu klasse IIa aanbevolen (ESC 2023 update).\n- Diuretica: essentieel voor vochtreductie en symptoomverlichting. Titreer op klinisch beeld en gewicht.\n- Behandeling comorbiditeiten: bloeddrukregulatie, gewichtsreductie, glycemische controle en ritmecontrole bij AF zijn cruciaal en verbeteren functionele capaciteit.\n- Spironolacton: TOPCAT-studie toonde gemengde resultaten; overweeg bij EF 40–60% met verhoogde biomarkers (klasse IIb).\n\n## Prognose\n\nMortaliteit is vergelijkbaar met HFrEF. Hospitalisaties zijn frequent. Comorbiditeiten domineren het klinisch beloop en bepalen de prognose in hoge mate.","related":["https://hartvaat.nl/kennis/hartfalen/hfref-hartfalen-met-verminderde-ejectie/","https://hartvaat.nl/kennis/hartfalen/diastolische-disfunctie-mechanisme/","https://hartvaat.nl/kennis/hartfalen/sglt2-remmers-bij-hartfalen/","https://hartvaat.nl/kennis/hartfalen/diagnose-hartfalen-stappenplan/"],"sources":[{"label":"ESC 2021 Guidelines for Heart Failure","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368"},{"label":"EMPEROR-Preserved — NEJM 2021","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa2107038"},{"label":"DELIVER — NEJM 2022","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa2206286"},{"label":"NHG-Standaard Hartfalen","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/hartfalen"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/08/28/cardio-ttransform-eplontersen-mist-het-primaire-eindpunt-bij-attr-cardiomyopathi/","title":"CARDIO-TTRansform: eplontersen mist het primaire eindpunt bij ATTR-cardiomyopathie, alleen zonder stabilisator een nominaal signaal","published":"2026-08-28"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/07/30/hfpef-bij-vrouwen-vereist-geslachtsspecifieke-diagnostiek-en-behandelstrategieen/","title":"HFpEF bij vrouwen vereist geslachtsspecifieke diagnostiek en behandelstrategieën","published":"2026-08-16"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/07/31/hoge-serumbicarbonaat-bij-opname-voorspelt-diuretische-resistentie-bij-acute-har/","title":"Hoge serumbicarbonaat bij opname voorspelt diuretische resistentie bij acute hartfalenexacerbatie","published":"2026-08-14"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/08/10/niet-obstructieve-hcm-waarom-acacia-hcm-de-eerste-echte-kans-op-een-medicijn-is/","title":"Niet-obstructieve HCM: waarom ACACIA-HCM de eerste echte kans op een medicijn is","published":"2026-08-10"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/08/10/attr-cardiomyopathie-aan-de-vooravond-van-cardio-ttransform/","title":"ATTR-cardiomyopathie aan de vooravond van CARDIO-TTRansform","published":"2026-08-10"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/31/hfpef-fenotype-duidt-op-hogere-sterfte-na-tavi-bij-laagstroom-laaggradient-aorta/","title":"HFpEF-fenotype duidt op hogere sterfte na TAVI bij laagstroom, laaggradient aortaklepstenose","published":"2026-07-27"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/09/01/glp-1-agonisten-verlagen-mace-en-hartfalen-heropnames-bij-diabetes-en-ascvd-meta/","title":"GLP-1-agonisten verlagen MACE en hartfalen-heropnames bij diabetes en ASCVD — meta-analyse","published":"2026-07-26"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/04/07/confident-hfpef-machine-learning-voorspelt-sterfte-en-opname-beter-dan-bestaande/","title":"CONFIDENT-HFpEF: machine-learning voorspelt sterfte en opname beter dan bestaande risicoscores","published":"2026-07-20"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/04/21/jacc-beschouwing-placebo-in-trials-met-incretine-therapie-bij-hartfalen-wetensch/","title":"JACC-beschouwing: placebo in trials met incretine-therapie bij hartfalen — wetenschap versus ethiek","published":"2026-07-18"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/26/state-of-the-art-mra-s-bij-hartfalen-en-nierziekte-over-alle-ejectiefracties/","title":"State-of-the-art: MRA's bij hartfalen en nierziekte over alle ejectiefracties","published":"2026-05-29"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/11/finearts-hf-subanalyse-virale-luchtweginfecties-triggeren-hartfalen-verslechteri/","title":"FINEARTS-HF subanalyse: virale luchtweginfecties triggeren hartfalen-verslechtering, finerenon-effect blijft behouden","published":"2026-05-12"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/05/09/subcut-hf-ii-subcutane-furosemide-thuis-verlaagt-opnameduur-met-5-5-dagen-na-har/","title":"SUBCUT HF II: subcutane furosemide thuis verlaagt opnameduur met 5,5 dagen na hartfalenopname","published":"2026-05-11"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/05/microrna-s-in-de-celkern-sturen-hartmetabolisme-bij-hfpef/","title":"MicroRNA's in de celkern sturen hartmetabolisme bij HFpEF","published":"2026-04-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/05/nucleair-ago2-verergert-hfpef-via-myocardiale-ketogenese/","title":"Nucleair AGO2 verergert HFpEF via myocardiale ketogenese","published":"2026-04-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/28/hartfalen-bij-ouderen-van-epidemiologie-tot-behandeling/","title":"Hartfalen bij ouderen: van epidemiologie tot behandeling","published":"2026-03-06"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/03/plasma-eiwitprofielen-onthullen-gedeelde-en-fenotype-specifieke-routes-bij-hartf/","title":"Plasma-eiwitprofielen onthullen gedeelde en fenotype-specifieke routes bij hartfalen (UK Biobank)","published":"2026-03-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/03/spierstofwisseling-bij-hfpef-verminderde-oxidatieve-capaciteit-los-van-ijzergebr/","title":"Spierstofwisseling bij HFpEF: verminderde oxidatieve capaciteit los van ijzergebrek (31P-MRS)","published":"2026-03-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/23/remming-van-vetzuuroxidatie-bij-hartfalen-met-behouden-ejectiefractie/","title":"Remming van vetzuuroxidatie bij hartfalen met behouden ejectiefractie","published":"2026-02-23"},{"url":"https://hartvaat.nl/2026/02/03/semaglutide-versus-tirzepatide-bij-patienten-met-obesitas-en-hfpef/","title":"Semaglutide versus tirzepatide bij patiënten met obesitas en HFpEF","published":"2026-02-03"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/11/25/frequente-pvc-s-en-risico-op-af-hf-cva-en-sterfte/","title":"Frequente PVC's en risico op AF, HF, CVA en sterfte","published":"2025-11-25"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/08/01/finearts-hf-finerenon-naar-frailteit-bij-hartfalen/","title":"FINEARTS-HF: finerenon naar frailteit bij hartfalen","published":"2025-08-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2025/06/01/seksegerelateerde-pathofysiologie-voor-hfpef-symptomen/","title":"Seksegerelateerde pathofysiologie vóór HFpEF-symptomen","published":"2025-06-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/12/10/cognitieve-disfunctie-bij-hfpef-klinische-correlaten-en-prognostische-impact/","title":"Cognitieve disfunctie bij HFpEF: klinische correlaten en prognostische impact","published":"2024-12-10"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/10/24/finearts-hf-finerenon-bij-hfmref-hfpef-nejm/","title":"FINEARTS-HF: finerenon bij HFmrEF/HFpEF — NEJM","published":"2024-10-24"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/10/22/semaglutide-en-cardiale-structuur-functie-bij-hfpef-step-hfpef-echoanalyse/","title":"Semaglutide en cardiale structuur/functie bij HFpEF: STEP-HFpEF echoanalyse","published":"2024-10-22"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/04/01/interventies-voor-optimalisatie-van-richtlijnmedicatie-bij-hartfalen-systematisc/","title":"Interventies voor optimalisatie van richtlijnmedicatie bij hartfalen: systematische review","published":"2024-04-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2024/04/01/veiligheid-van-sglt2-remmers-bij-hartfalen-meta-analyse/","title":"Veiligheid van SGLT2-remmers bij hartfalen: meta-analyse","published":"2024-04-01"},{"url":"https://hartvaat.nl/2023/10/21/prompt-ahf-epd-alerts-verbeteren-hartfalenmedicatie-bij-ontslag/","title":"PROMPT-AHF: EPD-alerts verbeteren hartfalenmedicatie bij ontslag","published":"2023-10-21"},{"url":"https://hartvaat.nl/2023/06/06/strong-hf-optitratie-effectief-over-het-hele-ef-spectrum-na-hf-opname/","title":"STRONG-HF: optitratie effectief over het hele EF-spectrum na HF-opname","published":"2023-06-06"},{"url":"https://hartvaat.nl/2023/05/15/implanteerbare-hemodynamische-monitoring-bij-hartfalen-meta-analyse-over-ef-spec/","title":"Implanteerbare hemodynamische monitoring bij hartfalen: meta-analyse over EF-spectrum","published":"2023-05-15"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}