{"id":"diuretica-bij-ckd","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/diuretica-bij-ckd/","title":"Diuretica bij chronische nierziekte","kind":"Geneesmiddel","group":"nierziekte","group_label":"Chronische nierziekte","category":"nierziekte","meta_description":"Diuretica zijn bij CKD en hartfalen onmisbaar voor volumecontrole. Lisdiuretica zijn de hoeksteen bij eGFR <30; thiaziden verliezen hun effectiviteit. Leer keuze, dosering en monitoring.","intro":"Diuretica zijn bij CKD met vochtretentie en hypertensie essentieel, maar hun effectiviteit en keuze variëren met de nierfunctie. Lisdiuretica (furosemide, bumetanide, torasemide) blijven effectief ook bij lage eGFR. Thiazidediuretica verliezen hun diuretisch werkzaamheid bij eGFR <30, maar kunnen synergetisch worden gecombineerd met lisdiuretica bij diureticaresistentie.","key_terms":[{"term":"Lisdiureticum","definition":"Furosemide, bumetanide, torasemide; blokkeren Na-K-2Cl-cotransporter in de lis van Henle; blijven werkzaam bij lage eGFR."},{"term":"Diureticaresistentie","definition":"Onvoldoende diuretisch effect ondanks adequate doseringen; bij CKD veroorzaakt door verminderde tubulaire secretie van het diureticum."},{"term":"Sequentiële nefronblokkade","definition":"Combinatie van lisdiureticum + thiazide (of metolazon) bij diureticaresistentie; blokkeert twee opeenvolgende transporters; sterk gesynchroniseerd effect."},{"term":"Metolazon","definition":"Thiazide-achtig diureticum dat ook bij lage eGFR werkt; uitstekende partner bij sequentiële nefronblokkade bij refractaire vochtretentie."},{"term":"Torasemide","definition":"Lisdiureticum met langere halfwaardetijd dan furosemide; betere biologische beschikbaarheid (orale absorptie minder variabel); voordeel bij chronisch hartfalen."}],"heading":"Diureticagebruik bij CKD: keuze, dosering en resistentie","body_markdown":"## Thiaziden versus lisdiuretica bij CKD\n\nThiazidediuretica blokkeren de NCC in het distale tubulus. Bij eGFR \n- Furosemide bij eGFR 30–60: standaarddosering 40–80 mg/dag\n- Furosemide bij eGFR 15–30: ophogen naar 80–160 mg/dag voor adequaat effect\n- Bij ernstige vochtretentie of hemodialyse: tot 250–500 mg IV/dag (intermitterend)\n- Torasemide: betere orale absorptie (80–100% vs. furosemide 50–60%); starten 10–20 mg/dag; minder inter-individuele variabiliteit\n\n## Diureticaresistentie\n\nOorzaken: (1) verminderde tubulair secretie bij CKD (lisdiuretica worden actief gesecreteerd; minder secretie = minder luminale concentratie = minder effect); (2) verhoogde natriumreabsorptie in distale tubulus (compensatoire hypertrofie); (3) volume-depletiereductie door RAAS-activatie. Aanpak: hogere doseringen, continue infusie of sequentiële nefronblokkade.\n\n## Sequentiële nefronblokkade\n\nCombineer lisdiureticum + thiazide of metolazon: blokkeer de Lis van Henle (lisdiureticum) én het distale tubulus (thiazide/metolazon) gelijktijdig. Krachtige combinatie; risico op ernstige elektrolietstoornissen (hypokaliëmie, hyponatriëmie). Gebruik bij refractaire vochtretentie, liefst in ziekenhuissetting met elektrolietmonitoring.","related":["https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/hypertensie-en-ckd/","https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/thiazidediuretica-hypertensie/","https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/ckd-stadia-g1-g5/","https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/cardiorenal-syndroom/"],"sources":[{"label":"ESC 2021 Hartfalen Richtlijn","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368"},{"label":"KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024","url":"https://doi.org/10.1016/j.kint.2023.10.018"},{"label":"Farmacotherapeutisch Kompas – Lisdiuretica","url":"https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepen/lisdiuretica"}],"articles":[{"url":"https://hartvaat.nl/2026/03/23/clorotic-subanalyse-acute-egfr-daling-door-thiaziden-bij-acuut-hf-is-geen-progno/","title":"CLOROTIC-subanalyse: acute eGFR-daling door thiaziden bij acuut HF is geen prognostisch alarm","published":"2026-04-21"},{"url":"https://hartvaat.nl/2020/10/01/sequentiele-nefronblokkade-met-gecombineerde-diuretica-bij-resistente-hypertensi/","title":"Sequentiële nefronblokkade met gecombineerde diuretica bij resistente hypertensie","published":"2020-10-01"}],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}