# Framingham-risicoscore: historisch perspectief en gebruik

*Preventie & Risicoschatting · Diagnostiek · https://hartvaat.nl/kennis/preventie/framingham-risicoscore/*

De Framingham-risicoscore (FRS) was decennialang het meest gebruikte risicomodel voor cardiovasculaire preventie. Ontwikkeld op basis van de Framingham Heart Study uit de jaren 1940-1970, legde het de basis voor moderne risicoschatting. In Europa is de FRS grotendeels vervangen door SCORE en SCORE2, die beter zijn gekalibreerd voor de Europese bevolking.

## Kernbegrippen

- **Framingham Heart Study**: Cohortonderzoek gestart in 1948 in Framingham, Massachusetts; prospectief follow-up van 5.209 personen; identificeerde de klassieke cardiovasculaire risicofactoren.
- **Framingham-risicoscore (FRS)**: Gevalideerde score die 10-jaarsrisico op cardiovasculaire ziekte berekent op basis van leeftijd, geslacht, roken, bloeddruk, cholesterol en diabetes; meerdere versies (1991, 1998, 2008).
- **Kalibratie**: Mate waarin een risicomodel de geobserveerde ereignissen correct voorspelt in de doelpopulatie; FRS overschat risico in lage-risicolanden, onderschat in hoge-risicolanden.
- **Discriminatie**: Vermogen van een risicomodel om personen met en zonder events te onderscheiden; gemeten met C-statistiek (area under the curve); FRS heeft C~0,74-0,79.
- **PROCAM-score**: Duits alternatief voor FRS; ontwikkeld op basis van PROCAM-cohort; beter gekalibreerd voor Noord-Europese mannen.

## Historisch belang

De Framingham Heart Study was baanbrekend in het identificeren van risicofactoren voor coronairlijden: roken, hypertensie, hypercholesterolemie, diabetes en familiaire belasting. De afgeleide risicoscore was de eerste gevalideerde tool voor individuele risicoschatting en vormde de basis voor lipiden- en hypertensie-richtlijnen wereldwijd.

## Componenten en berekening

De FRS 2008 (meest recente versie) berekent 10-jaarsrisico op CVD (MI, angina, coronaire insufficiëntie, TIA, beroerte, perifeer arterieel lijden, hartfalen) op basis van: leeftijd, totaal cholesterol, HDL-cholesterol, systolische bloeddruk (behandeld/onbehandeld), roken en diabetes. Afzonderlijke formules voor mannen en vrouwen.

## Beperkingen

- Ontwikkeld in een blanke Amerikaanse stedelijke populatie; externe validiteit beperkt
- Overschat risico in laag-risicolanden (Noord-Europa, Nederland); leidt tot overbehandeling
- Onderschat risico in hoge-risicolanden (Oost-Europa)
- Niet bijgewerkt voor moderne risicofactorprevalenties
- Geen correctie voor competitieve sterftekansen op oudere leeftijd

## Huidige rol

In Nederland en Europa is SCORE2/SCORE2-OP de aanbevolen tool (ESC 2021). FRS heeft nog een rol in Angelsaksische landen en in onderzoekscontexten. Kennis van FRS is relevant voor interpretatie van oudere literatuur en klinische studies.

## Bronnen

- D'Agostino RB et al. — Framingham General CVD Risk Score 2008 (Circulation 2008) https://doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.107.699579
- ESC 2021 CVD Prevention Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484
- NHG-Standaard CVRM https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement

---
Kennispagina, stand 2026-03-12. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.