{"id":"duplex-echografie-arterieel","type":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/kennis/vasculair/duplex-echografie-arterieel/","title":"Duplex-echografie bij arterieel vaatlijden","kind":"Diagnostiek","group":"vasculair","group_label":"Vasculair","category":"algemeen","meta_description":"Duplexechografie combineert B-mode echografie met Dopplermeting voor anatomische en hemodynamische beoordeling van arterieel vaatlijden in hals, buik en extremiteiten.","intro":"Duplexechografie is de meest gebruikte beeldvormingstechniek voor de diagnose en follow-up van arterieel vaatlijden. Ze combineert real-time B-mode anatomische beeldvorming met kleur- en spectraal Dopplermeting van stroomsnelheden. De techniek is niet-invasief, breed beschikbaar en geeft directe hemodynamische informatie.","key_terms":[{"term":"PSV (peak systolic velocity)","definition":"Maximale systolische stroomsnelheid in het vat; verhoogd (> grenswaarde) bij stenose door bloedstroomversnelling door het vernauwde lumen."},{"term":"PSV-ratio","definition":"Verhouding PSV stenose / PSV normaal segment proximaal; ratio >2,0 voor ≥50% stenose; >4,0 voor ≥75% stenose."},{"term":"Spectrale Doppler","definition":"Frequentiespectrum-weergave van bloedstroomsnelheid over de tijd; normaal tripolair signaal in perifere arteriën; bij obstructie: monotoon en vertraagd."},{"term":"Kleur-Doppler","definition":"Kleurcodering van bloedstroomrichting en -snelheid over het 2D-beeld; turbulenties als meerkleurig artefact; helpt lumengrens bepalen."},{"term":"Intima-media dikte (IMT)","definition":"Echografische maat voor carotisatsclerose; IMT ≥0,9 mm: verhoogd CV-risico; geen routinematig screeningsinstrument in richtlijnen."}],"heading":"Duplexechografie bij arterieel vaatlijden","body_markdown":"## Toepassingen\n\n- Carotisarteriën: stenosegraad (PSV >125 cm/s = ≥50%; PSV >230 cm/s = ≥70%), plaquekarakterisering, IMT\n- Aorta abdominalis: aneurysmadiameter, wand, thrombus; eerste en follow-up diagnostiek AAA\n- Nierslagadering: PSV >180 cm/s, PSV/Ao-ratio >3,5 suggestief voor ≥60% stenose; RAR (renaal-aortale ratio)\n- Extremiteitsarteriën: lokalisatie en graad van PAV-obstructie; pre-interventionele planning\n- Femoropopliteale bypass / stent: follow-up doorgankelijkheid\n\n## Hemodynamische criteria stenosegraad periferaar vaten\n\nPSV-ratio >2,0 met kleur-turbulentie = ≥50% diameter reductie. PSV-ratio >4,0 = ≥75%. Occlusiediagnose: geen Dopplersignaal in het vat, preocclusieve halo op B-mode.\n\n## Beperkingen\n\nSterke calcificatie: akoestische schaduw verbergt lumen, maakt PSV-meting onbetrouwbaar — overweeg CT-angiografie. Diep liggend traject (aorto-iliacaal): beperkte echografische venster bij obese patiënten. Operateur-afhankelijkheid: vereist training en ervaring voor reproducibele metingen. Boog-/distale vaten: MRA of CTA superieur voor completematige anatomische kaart.\n\n## Voordelen\n\n- Geen stralenbelasting, geen contrast nodig (veiliger bij nierinsufficiëntie)\n- Real-time hemodynamische informatie — niet alleen morfologie\n- Goede toegankelijkheid en relatief lage kosten\n- Herhaalbaar voor follow-up zonder stralingsrisico","related":["https://hartvaat.nl/kennis/vasculair/perifeer-arterieel-vaatlijden/","https://hartvaat.nl/kennis/vasculair/abdominaal-aorta-aneurysma/","https://hartvaat.nl/kennis/vasculair/carotisstenose/","https://hartvaat.nl/kennis/vasculair/nierslagaderstenose/"],"sources":[{"label":"ESC 2017 Peripheral Arterial Diseases Guidelines — EHJ","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehx095"},{"label":"ESC 2024 Aortic & Peripheral Arterial Diseases Guidelines — EHJ","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae179"},{"label":"ESC 2021 CVD Prevention Guidelines (IMT als risicomarker)","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484"}],"articles":[],"as_of":"2026-03-12","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}