# Wat moet een zorgprofessional weten over Calciumantagonisten: dihydropyridinen vs. non-DHP?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-calciumantagonisten-farmacologie/*

Calciumantagonisten blokkeren voltage-afhankelijke L-type calciumkanalen in vasculair glad spierweefsel en het myocard. Dihydropyridinen werken voornamelijk op de vaatwand; non-dihydropyridinen hebben bovendien een negatief chronotroop en dromotroop effect. De keuze tussen beide subklassen bepaalt grotendeels de klinische toepassing.

Kernbegrippen:

- **Dihydropyridine (DHP)**: Subklasse calciumantagonisten (amlodipine, nifedipine, felodipine) met overwegend vasculaire selectiviteit; weinig cardiale depressie.
- **Non-dihydropyridine (non-DHP)**: Verapamil en diltiazem: remmen naast vaattonus ook de sinusknoop en AV-knoop, bruikbaar bij SVT en voorkamerfibrilleren.
- **Reflextachycardie**: Compensatoire hartslagverhoging door vasodilatatie bij kortwerkende DHP-preparaten; minder bij langwerkende formuleringen.
- **Negatief chronotroop effect**: Verlaging van de hartfrequentie door remming van de sinusknoopautomaticiteit; kenmerk van verapamil en diltiazem.
- **Perifer oedeem**: Frequente bijwerking van DHP-calciumantagonisten door arteriële vasodilatatie met relatieve venulocapillaire drukverhoging.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2020-06-01: [ARB versus calciumantagonist: bloeddrukprofiel en klinische effecten vergelijking](https://hartvaat.nl/2020/06/01/arb-versus-calciumantagonist-bloeddrukprofiel-en-klinische-effecten-vergelijking/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/calciumantagonisten-farmacologie/
- ESC 2018 Hypertension Guidelines — calciumantagonisten bij hypertensie https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehy339
- ESC 2019 Chronic Coronary Syndromes Guidelines — calciumantagonisten bij angina https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz425
- Farmacotherapeutisch Kompas — calciumantagonisten https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepen/calciumantagonisten

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.