# Wat moet een zorgprofessional weten over Diabetes mellitus type 1 en hart- en vaatziekten?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-diabetes-type-1-en-hart/*

Cardiovasculaire ziekte is de hoofdoorzaak van morbiditeit en mortaliteit bij type 1 diabetes (T1D). Het cardiovasculaire risico is bij T1D substantieel hoger dan bij T2D bij gelijke duur, met name bij vrouwen. Insuline is uiteraard de enige glucoseverlager, maar cardiovasculaire bescherming vereist aanvullende strategieën.

Kernbegrippen:

- **DCCT/EDIC (1993-2005)**: DCCT: intensieve insulinetherapie bij T1D verlaagde microvasculaire complicaties 50-75%; EDIC: legacy-effect — 11 jaar na einde DCCT ook cardiovasculaire bescherming zichtbaar (57% minder MACE).
- **Atherosclerose bij T1D**: Vroeger en uitgebreider dan bij T2D; sterk gerelateerd aan glykemische expositie over de jaren (HbA1c-load); albuminurie als sleutelbiomarker.
- **RAAS-blokkade bij T1D**: ACE-remmer of ARB eerste keus bij microalbuminurie of hypertensie bij T1D; vertraagt progressie diabetische nefropathie en reduceert CV-risico.
- **Statin bij T1D**: Behandel alle T1D-patiënten ouder dan 40 jaar met statine (klasse I); ook overwegen bij T1D 30-40 jaar met risicofactoren of lange diabetesduur.
- **SGLT2-remmer bij T1D**: Niet-insulineglycosurie via SGLT2 is farmacologisch mogelijk bij T1D, maar ketoacidoserisico verhoogd; gebruik off-label en alleen bij geselecteerde patiënten onder strikte begeleiding.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2026-08-28: [Long COVID verhoogt risico op hart-, nier- en longcomplicaties — TriNetX-cohort](https://hartvaat.nl/2026/08/20/long-covid-verhoogt-risico-op-hart-nier-en-longcomplicaties-trinetx-cohort/)
- 2026-08-28: [Nieuwe ESC-richtlijn hart en nier 2026: eGFR en albuminurie bij elke hartpatiënt, SGLT2-remmer ongeacht ejectiefractie, en een Groningse voorzitter](https://hartvaat.nl/2026/08/28/nieuwe-esc-richtlijn-hart-en-nier-2026-egfr-en-albuminurie-bij-elke-hartpatient-/)
- 2026-08-22: [CRP en albuminurie duiden op hoog risico op herhalende hart- en vaatziekten bij chronische nierziekte — KNOW-CKD](https://hartvaat.nl/2026/08/14/crp-en-albuminurie-duiden-op-hoog-risico-op-herhalende-hart-en-vaatziekten-bij-c/)
- 2026-08-20: [IVF-gebruik niet geassocieerd met hart- en vaatziekten — behalve herseninfarct](https://hartvaat.nl/2026/08/12/ivf-gebruik-niet-geassocieerd-met-hart-en-vaatziekten-behalve-herseninfarct/)
- 2026-08-18: [Anemie verergert mortaliteit en hartfalenheropnames na TAVR bij patiënten boven de 80 jaar](https://hartvaat.nl/2026/09/01/anemie-verergert-mortaliteit-en-hartfalenheropnames-na-tavr-bij-patienten-boven-/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/cardiometabool/diabetes-type-1-en-hart/
- DCCT/EDIC — NEJM 2005 (cardiovasculaire follow-up) https://doi.org/10.1056/NEJMoa052187
- ESC 2023 Diabetes en CVD Guidelines — EHJ https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehad192
- ESC 2021 CVD Prevention Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484
- Farmacotherapeutisch Kompas — Insuline / RAAS-blokkade bij T1D https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.