# Wat moet een zorgprofessional weten over Fractional Flow Reserve (FFR) en iFR: functionele beoordeling stenose?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-fractional-flow-reserve/*

Fractional Flow Reserve (FFR) en instantaneous wave-Free Ratio (iFR) zijn drukgeleidedediagnostische technieken die de hemodynamische significantie van een coronairstenose meten, los van angiografische stenosegradatie. FFR ≤0,80 indiceert functioneel significante ischemie en is een sterke indicatie voor revascularisatie. Routine-FFR-geleide PCI reduceert onnodige stentplaatsingen en verbetert de uitkomst.

Kernbegrippen:

- **FFR (Fractional Flow Reserve)**: Ratio van distale coronairdruk (Pd) en aortadruk (Pa) onder maximale hyperemie door adenosine; normaal 1,0; grenswaarde 0,80.
- **iFR (instantaneous wave-Free Ratio)**: Drukratio gemeten tijdens diastolische rustfase (wave-free period) zonder adenosine; grenswaarde 0,89; non-inferior aan FFR in DEFINE-FLAIR en iFR-SWEDEHEART trials.
- **Drukvoerdraad**: Gespecialiseerde 0,014 inch guidewire met druksensor distaal van de stenose voor FFR/iFR-meting; tevens te gebruiken als interventie-guidewire bij PCI.
- **Grey zone (FFR 0,75-0,80)**: Grensgebied waarbij klinische context (ischemiesymptomen, uitgebreidheid stenose) meeweegt in revascularisatiebeslissing.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2025-04-26: [Angiografie-afgeleide FFR versus IVUS bij PCI: gerandomiseerde trial](https://hartvaat.nl/2025/04/26/angiografie-afgeleide-ffr-versus-ivus-bij-pci-gerandomiseerde-trial/)
- 2024-11-09: [FAVOR IV-QVAS: QFR versus FFR bij coronaire revascularisatiedecisies — Lancet](https://hartvaat.nl/2024/11/09/favor-iv-qvas-qfr-versus-ffr-bij-coronaire-revascularisatiedecisies-lancet/)
- 2023-12-05: [Intravasculaire beeldvorming versus functionele versus angiografische PCI-begeleiding vergeleken](https://hartvaat.nl/2023/12/05/intravasculaire-beeldvorming-versus-functionele-versus-angiografische-pci-begele/)
- 2022-11-29: [FAVOR III: QFR-geleide PCI verbetert tweejaarsuitkomsten](https://hartvaat.nl/2022/11/29/favor-iii-qfr-geleide-pci-verbetert-tweejaarsuitkomsten/)
- 2018-10-23: [FFR en iFR als voorspellers van placebo-gecontroleerde PCI-respons: ORBITA](https://hartvaat.nl/2018/10/23/ffr-en-ifr-als-voorspellers-van-placebo-gecontroleerde-pci-respons-orbita/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/coronairlijden/fractional-flow-reserve/
- FAME Trial — Tonino et al., NEJM 2009 https://doi.org/10.1056/NEJMoa0807611
- FAME-2 Trial — De Bruyne et al., NEJM 2012 https://doi.org/10.1056/NEJMoa1205361
- iFR vs FFR — DEFINE-FLAIR Trial, NEJM 2017 https://doi.org/10.1056/NEJMoa1700497
- ESC 2024 Chronic Coronary Syndromes Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae177

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.