# Wat moet een zorgprofessional weten over HDL-functie en reverse cholesterol transport?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-hdl-functie-en-reverse-cholesterol/*

HDL-cholesterol is epidemiologisch omgekeerd geassocieerd met cardiovasculair risico, maar pogingen om HDL-cholesterol farmacologisch te verhogen hebben geen klinisch voordeel laten zien. De functionele kwaliteit van HDL (reverse cholesterol transport, anti-inflammatoire capaciteit) lijkt relevanter dan de kwantitatieve HDL-concentratie.

Kernbegrippen:

- **Reverse cholesterol transport (RCT)**: Proces waarbij HDL cholesterol van perifere weefsels (inclusief macrofagen in de vaatwand) naar de lever transporteert voor uitscheiding via de gal.
- **ABCA1 / ABCG1**: ABC-transporters op macrofagen die cholesterol efflux naar HDL mediëren; essentieel voor RCT.
- **Cholesterol ester transfer protein (CETP)**: Plasma-eiwit dat cholesterylesters van HDL overdraagt naar VLDL/LDL; CETP-remmers verhogen HDL maar hadden geen klinisch voordeel.
- **ApoA-I**: Primaire structuurprotein van HDL; accepteert cholesterol van ABCA1; cruciaal voor HDL-vorming en RCT.
- **HDL-disfunctie**: Kwalitatieve verslechtering van HDL-functie bij inflammatie, diabetes en nierziekte; pro-inflammatoir HDL paradoxaal geassocieerd met hoger risico.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2026-08-16: [Visinname en visgerelateerde metabolieten geassocieerd met lagere triglyceriden en bloeddruk](https://hartvaat.nl/2026/07/30/visinname-en-visgerelateerde-metabolieten-geassocieerd-met-lagere-triglyceriden-/)
- 2026-06-18: [Naar precisiecardiologie na het hartinfarct: opkomende biomarkers voor risicostratificatie](https://hartvaat.nl/2026/05/18/naar-precisiecardiologie-na-het-hartinfarct-opkomende-biomarkers-voor-risicostra/)
- 2026-06-13: [Peulvruchten in de voeding verlagen LDL en non-HDL: dose-response meta-analyse van 38 RCT's](https://hartvaat.nl/2026/05/19/peulvruchten-in-de-voeding-verlagen-ldl-en-non-hdl-dose-response-meta-analyse-va/)
- 2026-05-05: [ANGPTL3-remmers verlagen breed lipidenspectrum, vooral remnant- en triglyceriden](https://hartvaat.nl/2026/04/22/angptl3-remmers-verlagen-breed-lipidenspectrum-vooral-remnant-en-triglyceriden/)
- 2026-03-08: [Obicetrapib: veelbelovende CETP-remmer voor hoogrisicopatiënten](https://hartvaat.nl/2026/02/27/obicetrapib-veelbelovende-cetp-remmer-voor-hoogrisicopatienten/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/lipiden/hdl-functie-en-reverse-cholesterol/
- ESC/EAS 2019 Dyslipidemie Richtlijn https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz455
- ESC 2021 Preventie Richtlijn https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.