# Wat moet een zorgprofessional weten over Laagmoleculairgewichtsheparine (LMWH): nadroparine, enoxaparine?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-laagmoleculairgewicht-heparine/*

Laagmoleculairgewichtsheparine (LMWH) zijn gefractioneerde heparines die preferentieel factor Xa remmen (via antitrombine III) met beperkt effect op trombine. Ze worden subcutaan toegediend met voorspelbaar farmacokinetisch profiel, waardoor routinematige monitoring in de meeste situaties niet noodzakelijk is. Toepassing: behandeling en profylaxe van VTE, ACS, en overbrugging bij perioperatief gebruik.

Kernbegrippen:

- **Anti-Xa:trombine ratio**: LMWH heeft een anti-Xa:anti-IIa ratio van 2:1 tot 4:1 (afhankelijk van molecuulgewicht); UFH heeft ratio ~1:1; hogere anti-Xa specificiteit geeft beter farmacokinetisch profiel.
- **Anti-Xa monitoring**: Noodzakelijk bij LMWH in bijzondere situaties: nierinsufficiëntie (eGFR 15-30), gewicht >100 kg of <45 kg, zwangerschap met mechanische klep; therapeutisch: piek anti-Xa 0,5-1,0 IU/ml (2x/dag) of 1,0-2,0 IU/ml (1x/dag).
- **Heparine-geïnduceerde trombocytopenie (HIT)**: Ernstige immuungemedieerde bijwerking met trombocytendaling (>50% baseline) en paradoxe tromboserisico (arterieel + veneus) door HIT-antistoffen; monitoring trombocytengetal bij LMWH bij IC-patiënten.
- **Protaminesulfaat**: Antidotum voor heparine en gedeeltelijk voor LMWH: neutraliseert 60-80% van LMWH anti-Xa-activiteit; gegeven bij ernstige bloeding onder LMWH.

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/antistolling/laagmoleculairgewicht-heparine/
- CLOT Trial (dalteparine bij kanker-VTE) — Lee et al., NEJM 2003 https://doi.org/10.1056/NEJMoa025313
- ESSENCE Trial (enoxaparine bij NSTE-ACS) — Cohen et al., NEJM 1997 https://doi.org/10.1056/NEJM199708141370701
- ESC 2019 PE/DVT Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz405
- Farmacotherapeutisch Kompas — LMWH https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.