# Wat moet een zorgprofessional weten over Mineralocorticoïdreceptorantagonisten: spironolacton vs. eplerenon vs. finerenon?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-mineralocorticoid-antagonisten-farmacologie/*

Mineralocorticoïdreceptorantagonisten (MRA's) blokkeren de aldosteronreceptor, verminderen natriumretentie en fibrose, en verlagen kaliumverlies. Spironolacton, eplerenon en finerenon verschillen in selectiviteit, bijwerkingsprofiel en klinische indicaties. Bij HFrEF verlagen alle drie de mortaliteit; finerenon is bewezen effectief bij DM type 2 met CKD.

Kernbegrippen:

- **Spironolacton**: Klassiek steroïdaal MRA; niet-selectief (ook progestagene en androgene activiteit); 25-50 mg bij HFrEF (RALES-trial: 30% mortaliteitsreductie); bijwerkingen: gynaecomastie/mastodynie bij mannen (7-10%).
- **Eplerenon**: Selectief steroïdaal MRA (geen hormonale bijwerkingen); EMPHASIS-HF: 37% RRR CV-mortaliteit+HF-hospitalisatie bij HFrEF NYHA II; EPHESUS: post-MI met HF; tweemaal daagse dosering.
- **Finerenon (Kerendia)**: Niet-steroïdaal MRA; hoge selectiviteit; FIDELIO-DKD + FIGARO-DKD: bij DM type 2 + CKD: 18% RRR MACE + 23% RRR nierprogessie; toegelaten voor DM/CKD-indicatie.
- **Hyperkaliëmie-risico MRA**: Klasse-bijwerking door K⁺-sparend effect; risico verhoogd bij CKD, DM, gelijktijdig ACE-remmer/ARB; controleer K⁺ na 1 week en periodiek; staken bij K⁺ >6 mmol/L.
- **Anti-fibrotisch effect**: Aldosteron stimuleert cardiale en renale fibrose via MR-activering; MRA-blokkade remt collagendepositie; mechanisme voor additioneel voordeel boven volumeeffect.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2026-02-03: [Vroeg starten met MRA na acuut hartfalen of myocardinfarct: meta-analyse](https://hartvaat.nl/2026/02/03/vroeg-starten-met-mra-na-acuut-hartfalen-of-myocardinfarct-meta-analyse/)
- 2025-12-01: [Hoog versus laag natrium-oxybaat en bloeddruk bij narcolepsie](https://hartvaat.nl/2025/12/01/hoog-versus-laag-natrium-oxybaat-en-bloeddruk-bij-narcolepsie/)
- 2025-07-01: [FINEARTS-HF: finerenon en atriumfibrilleren bij hartfalen](https://hartvaat.nl/2025/07/01/finearts-hf-finerenon-en-atriumfibrilleren-bij-hartfalen/)
- 2024-03-07: [MRA's verminderen AF-risico: meta-analyse van klinische trials](https://hartvaat.nl/2024/03/07/mra-s-verminderen-af-risico-meta-analyse-van-klinische-trials/)
- 2020-01-28: [Eerdere HF-hospitalisatie en sacubitril/valsartan versus valsartan bij HFpEF: PARAGON-HF](https://hartvaat.nl/2020/01/28/eerdere-hf-hospitalisatie-en-sacubitril-valsartan-versus-valsartan-bij-hfpef-par/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/farmacologie/mineralocorticoid-antagonisten-farmacologie/
- RALES Trial — spironolacton bij ernstige HFrEF (NEJM 1999) https://doi.org/10.1056/NEJM199909023411001
- EMPHASIS-HF Trial — eplerenon bij milde HFrEF (NEJM 2011) https://doi.org/10.1056/NEJMoa1009492
- FIDELIO-DKD Trial — finerenon bij CKD + DM (NEJM 2020) https://doi.org/10.1056/NEJMoa2025845
- ESC 2021 HF Guidelines https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab368

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.
