# Wat moet een zorgprofessional weten over CKD en cardiovasculair risico: de relatie?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-nierziekte-en-cardiovasculair-risico/*

Chronische nierziekte is een krachtige onafhankelijke risicofactor voor cardiovasculaire ziekte en sterfte. Patiënten met CKD G3B–G5 overlijden vaker aan cardiovasculaire oorzaken dan aan nierfalen. De relatie is bidirectioneel: cardiovasculaire ziekte versnelt ook nierfunctieverval (cardiorenal syndroom).

Kernbegrippen:

- **Hoog/zeer hoog CV-risico bij CKD**: ESC 2019/2021: CKD G3b A3 of G4–G5 = automatisch zeer hoog CV-risico, ongeacht andere risicofactoren.
- **Uremische cardiomyopathie**: LVH en diastolische disfunctie door volume/drukbelasting en uremische toxines; leidend tot verminderde cardiale functie bij CKD.
- **Vasculaire calcificatie bij CKD**: Neerslag van calcium-fosfaat in de vaatwand; versneld bij secundair hyperparathyreoïdie en fosfaatretentie; verhoogt arteriële stijfheid.
- **Uremische dyslipidaemie**: Kenmerkend patroon bij CKD: verhoogd TG, laag HDL, normale of laag LDL (bij dialyse); atherogeen via remnant-lipoproteine.
- **FGF-23**: Fosfatonine; verhoogd bij CKD als compensatie voor fosfaatretentie; directe cardiotoxische effecten (LVH); onafhankelijke risicofactor.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2026-08-28: [Long COVID verhoogt risico op hart-, nier- en longcomplicaties — TriNetX-cohort](https://hartvaat.nl/2026/08/20/long-covid-verhoogt-risico-op-hart-nier-en-longcomplicaties-trinetx-cohort/)
- 2026-08-28: [Ouderlijke obesitas verhoogt cardiorenale risico's bij nakomelingen — review](https://hartvaat.nl/2026/08/20/ouderlijke-obesitas-verhoogt-cardiorenale-risico-s-bij-nakomelingen-review/)
- 2026-08-28: [Aangetaste tubulaire secretiecapaciteit verhoogt cardiovasculaire sterfte — HUNT-studie](https://hartvaat.nl/2026/08/20/aangetaste-tubulaire-secretiecapaciteit-verhoogt-cardiovasculaire-sterfte-hunt-s/)
- 2026-08-25: [FGF23-niveaus correleren met vaatcalcificatie en CV-risico bij peritonealdialysepatiënten](https://hartvaat.nl/2026/08/18/fgf23-niveaus-correleren-met-vaatcalcificatie-en-cv-risico-bij-peritonealdialyse/)
- 2026-08-25: [HIF-stabilisatoren als orale alternatief voor ESAs bij anemie bij chronische nierziekte](https://hartvaat.nl/2026/08/18/hif-stabilisatoren-als-orale-alternatief-voor-esas-bij-anemie-bij-chronische-nie/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/nierziekte-en-cardiovasculair-risico/
- KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024 https://doi.org/10.1016/j.kint.2023.10.018
- SHARP Trial — Lancet 2011 https://doi.org/10.1016/S0140-6736(11)60739-3
- ESC 2021 Preventie Richtlijn https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.