{"id":"kennis-perioperatief-beleid-af","type":"question","kind":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/vragen/kennis-perioperatief-beleid-af/","question":"Wat moet een zorgprofessional weten over Perioperatief beleid bij AF en anticoagulatie?","answer_markdown":"Patiënten met atriumfibrilleren op orale anticoagulatie vragen om specifiek perioperatief beleid: wanneer de anticoagulantia te pauzeren, of overbruggingsanticoagulatie met LMWH nodig is, en wanneer te herstarten. DOAC's hebben het perioperatief beheer vereenvoudigd vergeleken met VKA.\n\nKernbegrippen:\n\n- **DOAC-stopinterval**: Duur van pauseren DOAC afhankelijk van het middel, nierfunctie en bloedingsrisico van de ingreep; doorgaans 24–48 uur voor laagrisicooperaties, 48–96 uur voor hoog risico.\n- **Bridging anticoagulatie**: Overbrugging met therapeutische LMWH na staken VKA perioperatief; BRIDGE-studie toonde bij DOAC-patiënten met AF: geen voordeel bridging, meer bloeding — vermijden.\n- **BRIDGE-studie (2015)**: RCT bridging met LMWH vs. placebo bij AF-patiënten op VKA perioperatief: geen reductie arterieel tromboembolisme; meer bloedingen in bridging-arm.\n- **Hoog bloedingsrisico ingreep**: Neurochirurgie, grote abdominale chirurgie, urologische procedures, orthopedie grote gewrichten: DOAC pauzeren 48–96 uur voor ingreep.\n- **Laag bloedingsrisico ingreep**: Tandextractie, huidingreep, staar, colonoscopie zonder polypectomie: DOAC pauzeren 24 uur voor of omit avonddosis; herstart na ingreep.\n\nNieuwste evidence op HartVaat:\n\n- 2016-12-20: [Off-label DOAC-dosering en ongunstige uitkomsten: ORBIT-AF II-register](https://hartvaat.nl/2016/12/20/off-label-doac-dosering-en-ongunstige-uitkomsten-orbit-af-ii-register/)","sources":[{"label":"Kennispagina","url":"https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/perioperatief-beleid-af/"},{"label":"BRIDGE Trial — NEJM 2015","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa1501035"},{"label":"ESC 2024 AF Guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae272"},{"label":"Farmacotherapeutisch Kompas — DOAC perioperatief","url":"https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/"}],"as_of":"2026-03-12","about":"https://hartvaat.nl/kennis/atriumfibrilleren/perioperatief-beleid-af/","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}