{"id":"kennis-preventie-bij-vrouwen","type":"question","kind":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/vragen/kennis-preventie-bij-vrouwen/","question":"Wat moet een zorgprofessional weten over Cardiovasculaire preventie bij vrouwen: sekseverschillen?","answer_markdown":"Cardiovasculaire ziekte is ook bij vrouwen de belangrijkste doodsoorzaak, maar presenteert zich gemiddeld 10 jaar later dan bij mannen en vaak met atypische symptomen. Genderspecifieke risicofactoren — zwangerschapscomplicaties, PCOS, vroege menopauze — worden routinematig ondergediagnosticeerd en moeten in de risicochatting worden meegewogen.\n\nKernbegrippen:\n\n- **Vrouwspecifieke risicofactoren**: Zwangerschapshypertensie, pre-eclampsie, zwangerschapsdiabetes, vroeggeboorte, PCOS, vroege menopauze (<45 jaar); elk geassocieerd met verhoogd langetermijn CV-risico.\n- **Pre-eclampsie**: Hypertensie met orgaanschade na 20 weken zwangerschap; geassocieerd met 4x verhoogd risico op hypertensie en 2x verhoogd risico op coronairlijden op latere leeftijd.\n- **Takayasu-arteriitis**: Grote-vatenvasculitis die predominant jonge vrouwen treft; kan CV-ziekte op jonge leeftijd veroorzaken; vrouwspecifieke oorzaak.\n- **MINOCA**: Myocardial Infarction with Non-Obstructive Coronary Arteries; vaker bij vrouwen; oorzaken: vasospasme, SCAD, type 2 MI; vraagt andere diagnostiek en behandeling.\n- **Hormonale anticonceptie en CV-risico**: Combinatiepil verhoogt risico op veneuze trombose (~4x) en beroerte bij migrainepatiënten met aura; arterieel risico relatief laag bij niet-rokende vrouwen zonder andere risicofactoren.","sources":[{"label":"Kennispagina","url":"https://hartvaat.nl/kennis/preventie/preventie-bij-vrouwen/"},{"label":"ESC 2021 CVD Prevention Guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484"},{"label":"Regitz-Zagrosek V et al. — ESC 2018 Cardiovascular disease in pregnancy guidelines","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehy340"},{"label":"Mosca L et al. — AHA Guidelines for Prevention of CVD in Women (Circulation 2011)","url":"https://doi.org/10.1161/CIR.0b013e31820faaf8"},{"label":"NHG-Standaard CVRM","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement"}],"as_of":"2026-03-12","about":"https://hartvaat.nl/kennis/preventie/preventie-bij-vrouwen/","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}