{"id":"kennis-statines-overzicht","type":"question","kind":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/vragen/kennis-statines-overzicht/","question":"Wat moet een zorgprofessional weten over Statines: werkingsmechanisme, keus en dosering?","answer_markdown":"Statines zijn de best bewezen geneesmiddelen voor primaire en secundaire preventie van cardiovasculaire events. Ze remmen HMG-CoA-reductase en verlagen LDL-cholesterol met 30–55% afhankelijk van het middel en de dosis. Hoogintensieve statines (atorvastatine 40–80 mg, rosuvastatine 20–40 mg) verlagen LDL met ≥50% en zijn standaard bij hoog en zeer hoog cardiovasculair risico.\n\nKernbegrippen:\n\n- **HMG-CoA-reductase**: Snelheidsbepalend enzym in de cholesterolsynthese; aangrijpingspunt van statines.\n- **Hoogintensief statine**: Atorvastatine 40–80 mg of rosuvastatine 20–40 mg; verlaagt LDL met ≥50%.\n- **Matigintensief statine**: Atorvastatine 10–20 mg, rosuvastatine 5–10 mg, simvastatine 20–40 mg; verlaagt LDL met 30–50%.\n- **JUPITER-trial**: RCT: rosuvastatine bij personen met laag LDL maar verhoogde hsCRP; 44% reductie cardiovasculaire events; onderbouwt statines voor primaire preventie bij hoog-risicogroepen.\n- **Pleiotrope effecten**: Effecten van statines naast LDL-verlaging: anti-inflammatoir (hsCRP-daling), plaakstabilisatie, endotheelfunctieverbetering.\n\nNieuwste evidence op HartVaat:\n\n- 2026-07-18: [Kosteneffectiviteit van stapsgewijze lipidenverlaging na coronaire bypasschirurgie](https://hartvaat.nl/2026/04/07/kosteneffectiviteit-van-stapsgewijze-lipidenverlaging-na-coronaire-bypasschirurg/)\n- 2018-05-08: [Hoog- versus laaggedoseerd pitavastatine bij stabiel coronairlijden: REAL-CAD](https://hartvaat.nl/2018/05/08/hoog-versus-laaggedoseerd-pitavastatine-bij-stabiel-coronairlijden-real-cad/)","sources":[{"label":"Kennispagina","url":"https://hartvaat.nl/kennis/lipiden/statines-overzicht/"},{"label":"JUPITER Trial — NEJM 2008","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa0807646"},{"label":"ESC/EAS 2019 Dyslipidemie Richtlijn","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehz455"},{"label":"FOURIER Trial — NEJM 2017","url":"https://doi.org/10.1056/NEJMoa1615664"},{"label":"Farmacotherapeutisch Kompas – Statines","url":"https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepen/hmg-coa-reductaseremmers"}],"as_of":"2026-03-12","about":"https://hartvaat.nl/kennis/lipiden/statines-overzicht/","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}