{"id":"kennis-wat-is-chronische-nierziekte","type":"question","kind":"kennis","url":"https://hartvaat.nl/vragen/kennis-wat-is-chronische-nierziekte/","question":"Wat is chronische nierziekte (CKD)?","answer_markdown":"Chronische nierziekte (CKD) is gedefinieerd als structurele of functionele afwijkingen van de nier gedurende meer dan 3 maanden, of een persisterende eGFR <60 mL/min/1,73m². CKD treft wereldwijd circa 10–15% van de volwassenen en is een onafhankelijke risicofactor voor cardiovasculaire ziekte en progressie naar niervervangende therapie.\n\nKernbegrippen:\n\n- **eGFR (geschatte glomerulaire filtratiesnelheid)**: Schatting van de nierfunctie op basis van serumcreatinine, leeftijd, geslacht en etniciteit; normaal >90 mL/min/1,73m².\n- **Albuminurie/proteïnurie**: Verhoogde eiwituitscheiding in de urine; marker van glomerulaire schade; albumine-creatinineratio (ACR) is de standaardmeting.\n- **CKD-definitie**: eGFR <60 mL/min/1,73m² OF markers van nierschade (albuminurie, sedimentsafwijkingen, beeldvorming, pathologie) gedurende >3 maanden.\n- **Oorzaken**: Diabetes mellitus (meest frequent), hypertensie, glomerulonefritis, polycysteuze nierziekte, erfelijke aandoeningen.\n- **CGA-klassificatie**: KDIGO-classificatie: Cause (oorzaak), eGFR-categorie (G1–G5), Albuminurie-categorie (A1–A3); volledig risicoprofiel.\n\nNieuwste evidence op HartVaat:\n\n- 2026-08-24: [PM2.5-blootstelling versnelt daling van eGFR bij volwassenen](https://hartvaat.nl/2026/09/01/pm2-5-blootstelling-versnelt-daling-van-egfr-bij-volwassenen/)\n- 2026-03-04: [Albuminurie of proteïnurie bij glomerulaire ziekte en CKD: wat te gebruiken?](https://hartvaat.nl/2026/02/17/albuminurie-of-proteinurie-bij-glomerulaire-ziekte-en-ckd-wat-te-gebruiken/)\n- 2026-02-24: [Cystatine C bij chronische nierziekte: betere diagnostiek en patiëntuitkomsten](https://hartvaat.nl/2026/02/24/cystatine-c-bij-chronische-nierziekte-betere-diagnostiek-en-patientuitkomsten/)\n- 2026-02-24: [Systemische effecten van metabole acidose](https://hartvaat.nl/2026/02/24/systemische-effecten-van-metabole-acidose/)\n- 2026-02-20: [Darmmicrobiota en geschatte glomerulaire filtratiesnelheid in twee Zweedse cohorten](https://hartvaat.nl/2026/02/20/darmmicrobiota-en-geschatte-glomerulaire-filtratiesnelheid-in-twee-zweedse-cohor/)","sources":[{"label":"Kennispagina","url":"https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/wat-is-chronische-nierziekte/"},{"label":"KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024","url":"https://doi.org/10.1016/j.kint.2023.10.018"},{"label":"ESC 2021 Preventie Richtlijn","url":"https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484"},{"label":"NHG-Standaard CVRM","url":"https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement"}],"as_of":"2026-03-12","about":"https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/wat-is-chronische-nierziekte/","licence":"Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies."}