# Wat is chronische nierziekte (CKD)?

*Stand 2026-03-12 · https://hartvaat.nl/vragen/kennis-wat-is-chronische-nierziekte/*

Chronische nierziekte (CKD) is gedefinieerd als structurele of functionele afwijkingen van de nier gedurende meer dan 3 maanden, of een persisterende eGFR <60 mL/min/1,73m². CKD treft wereldwijd circa 10–15% van de volwassenen en is een onafhankelijke risicofactor voor cardiovasculaire ziekte en progressie naar niervervangende therapie.

Kernbegrippen:

- **eGFR (geschatte glomerulaire filtratiesnelheid)**: Schatting van de nierfunctie op basis van serumcreatinine, leeftijd, geslacht en etniciteit; normaal >90 mL/min/1,73m².
- **Albuminurie/proteïnurie**: Verhoogde eiwituitscheiding in de urine; marker van glomerulaire schade; albumine-creatinineratio (ACR) is de standaardmeting.
- **CKD-definitie**: eGFR <60 mL/min/1,73m² OF markers van nierschade (albuminurie, sedimentsafwijkingen, beeldvorming, pathologie) gedurende >3 maanden.
- **Oorzaken**: Diabetes mellitus (meest frequent), hypertensie, glomerulonefritis, polycysteuze nierziekte, erfelijke aandoeningen.
- **CGA-klassificatie**: KDIGO-classificatie: Cause (oorzaak), eGFR-categorie (G1–G5), Albuminurie-categorie (A1–A3); volledig risicoprofiel.

Nieuwste evidence op HartVaat:

- 2026-08-24: [PM2.5-blootstelling versnelt daling van eGFR bij volwassenen](https://hartvaat.nl/2026/09/01/pm2-5-blootstelling-versnelt-daling-van-egfr-bij-volwassenen/)
- 2026-03-04: [Albuminurie of proteïnurie bij glomerulaire ziekte en CKD: wat te gebruiken?](https://hartvaat.nl/2026/02/17/albuminurie-of-proteinurie-bij-glomerulaire-ziekte-en-ckd-wat-te-gebruiken/)
- 2026-02-24: [Cystatine C bij chronische nierziekte: betere diagnostiek en patiëntuitkomsten](https://hartvaat.nl/2026/02/24/cystatine-c-bij-chronische-nierziekte-betere-diagnostiek-en-patientuitkomsten/)
- 2026-02-24: [Systemische effecten van metabole acidose](https://hartvaat.nl/2026/02/24/systemische-effecten-van-metabole-acidose/)
- 2026-02-20: [Darmmicrobiota en geschatte glomerulaire filtratiesnelheid in twee Zweedse cohorten](https://hartvaat.nl/2026/02/20/darmmicrobiota-en-geschatte-glomerulaire-filtratiesnelheid-in-twee-zweedse-cohor/)

---
- Kennispagina https://hartvaat.nl/kennis/nierziekte/wat-is-chronische-nierziekte/
- KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024 https://doi.org/10.1016/j.kint.2023.10.018
- ESC 2021 Preventie Richtlijn https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehab484
- NHG-Standaard CVRM https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement

Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies.