Inflammatie en atherosclerose: hsCRP en anti-inflammatoire therapie

Inflammatie en atherosclerose: hsCRP en anti-inflammatoire therapie

Inflammatoire cascade in de atheroon

Atherosclerose is een chronisch inflammatoir proces. LDL-deeltjes infiltreren de arteriëlewand en worden geoxideerd (oxLDL). oxLDL wordt opgenomen door macrofagen via scavenger-receptoren → foam-celvorming. Activering van NF-κB → IL-1β, TNF-α, IL-6-productie → verhoogde CRP-synthese in lever, adhesiemolecule-expressie (VCAM-1, ICAM-1), procoagulante veranderingen. NLRP3-inflammasome in macrofagen: kristallijne cholesterolafzettingen activeren NLRP3 → caspase-1-activering → IL-1β-maturering → cyclische versterking van ontsteking.

klinische inflammatiemarkers

hsCRP: lever-acutefase-eiwit, gestimuleerd door IL-6. Normaalwaarden: <1 mg/L laag risico; 1-3 mg/L gemiddeld; >3 mg/L hoog risico (cardiovasculair). IL-6: directe inductor hsCRP; meet meer proximaal in inflammatoire cascade. Na statinebehandeling: bereiken van zowel LDL <1,8 mmol/L ÉN hsCRP <2 mg/L geeft beste cardiovasculaire prognose (JUPITER-trial).

CANTOS-trial: inflammatie als causale factor

CANTOS (n=10.061): canakinumab (anti-IL-1β monoklonaal antilichaam, 150 mg SC elke 3 maanden) vs. placebo bij post-MI patiënten met hsCRP >2 mg/L op statine. MACE: HR 0,85 (p=0,021). Daling hsCRP (niet LDL — LDL onveranderd). Bewijs: inflammatie is causale, onafhankelijke driver van residueel CV-risico. Bijwerking: verhoogde fatale infecties (sepsis); medicijn niet geregistreerd voor deze indicatie wegens ongunstig profijt/risico-balans buiten trials.

Colchicine als praktisch alternatief

Colchicine 0,5 mg/dag remt NLRP3-inflammasome via tubuline-polymerisatieremming; COLCOT en LoDoCo2 tonen MACE-reductie 25-30% bij coronaire patiënten. Goedkoop, goed verdragen, klinisch beschikbaar — daarmee de meest praktisch implementeerbare anti-inflammatoire cardiovasculaire therapie. Zie ook de aparte kennis-pagina over colchicine.