ECG bij linkerventrikelhypertrofie: criteria
ECG-criteria voor linkerventrikelhypertrofie (LVH) zijn gebaseerd op verhoogde R- en S-golfamplitudes als gevolg van toegenomen spiermassa. Geen enkel criterium heeft een optimale combinatie van sensitiviteit en specificiteit; de diagnose LVH wordt echocardiografisch bevestigd. ECG-LVH is een onafhankelijke marker voor cardiovasculair risico.
Kernbegrippen
- Sokolow-Lyon-criterium
- SV1 + RV5 of V6 ≥35 mm (of RaVL ≥11 mm); sensitiviteit ~25-50%, specificiteit ~85-90%; meest gebruikte LVH-criterium.
- Cornell-criterium
- RaVL + SV3 >28 mm (man) of >20 mm (vrouw); iets hogere sensitiviteit dan Sokolow-Lyon; rekening houdend met geslacht.
- Romhilt-Estes-puntenscore
- Gecombineerde score op basis van amplitude, ST-T-veranderingen, linksas, QRS-breedte en P-morfologie; ≥5 punten = definitieve LVH; hogere sensitiviteit maar complexer.
- Strain-patroon
- Secundaire ST-depressie met asymmetrische T-inversie in laterale afleidingen (I/aVL/V5-V6) bij LVH; duidt op verhoogde LV-wandspanning en is geassocieerd met ongunstige prognose.
- LVH-ECG als risicofactor
- ECG-LVH is een onafhankelijke predictor van cardiovasculaire mortaliteit boven bloeddruk alleen; aanwezigheid van strain-patroon verdubbelt het risico.
ECG-criteria voor LVH: methoden, beperkingen en klinische betekenis
Pathofysiologische basis
LVH vergroot de elektrische massa van het linkerventrikel, waardoor de depolarisatie-vector naar links en posterieur gericht wordt met grotere amplitude. Tegelijkertijd leidt verhoogde wanddruk tot repolarisatieafwijkingen (strain) door ongelijkmatige metabole belasting van de subendocardiale en subepicardiale lagen.
Amplitude-criteria
- Sokolow-Lyon: SV1 + RV5/V6 ≥35 mm; of RaVL ≥11 mm
- Cornell: RaVL + SV3 >28 mm (man), >20 mm (vrouw)
- Cornell-product: Cornell-voltage × QRS-duur >2440 mm·ms; hogere sensitiviteit
Beperkingen
Sensitiviteit van amplitude-criteria is laag (25-50%): jonge slanke atleten en dikwandige patiënten met normaal hart kunnen aan criteria voldoen (vals-positief); obese patiënten en vrouwen hebben vaker lage voltages (vals-negatief). Echocardiografie (LVM-index) is de gouden standaard voor LVH-diagnose.
Klinische betekenis
ECG-LVH met strain-patroon is een hoge-risicomarker voor cardiovasculaire events onafhankelijk van bloeddruk. Regressie van ECG-LVH onder antihypertensieve therapie correleert met betere prognose (LIFE-trial). Bloeddrukbehandeling met ARB (losartan) reduceert LVH-regressie meer dan bètablokkade.