Vericiguat bij HFrEF
Vericiguat is een oplosbare guanylylcyclasestimulator die de cGMP-signaaltransductie versterkt, onafhankelijk van NO-beschikbaarheid. Het is geïndiceerd bij hoogrisico HFrEF-patiënten die recent een hartfalenopname hebben doorgemaakt of hoge doses i.v. diuretica nodig hadden, ondanks quadruple therapie. VICTORIA (2020) toonde een bescheiden maar significant voordeel.
Kernbegrippen
- sGC-stimulator
- Oplosbare guanylylcyclasestimulator: activeert sGC direct én versterkt NO-gevoeligheid; verhoogt cGMP, leidt tot vasodilatatie en cardioprotectieve effecten.
- cGMP
- Cyclisch guanosinemonofosfaat: secondebode dat vasodilatatie, antifibrotische en cardioprotectieve effecten medieert; verminderd bij hartfalen door oxidatieve stress en verminderd NO.
- VICTORIA (2020)
- RCT vericiguat vs. placebo bij hoogrisico HFrEF: 10% relatieve reductie in primair eindpunt (CV-dood + hartfalenopname); NNT ~24 over 11 maanden.
- Hoogrisico HFrEF
- Recent (≤3 maanden) ziekenhuisopname voor hartfalen of noodzaak i.v. diuretica; indicatiecriterium voor vericiguat.
Vericiguat bij HFrEF: werkingsmechanisme, VICTORIA en indicatie
Werkingsmechanisme
Bij hartfalen is de NO-cGMP-signaaltransductie verstoord door oxidatieve inactivering van NO en verminderde sGC-activiteit. Vericiguat stimuleert de oplosbare guanylylcyclase (sGC) direct via een NO-onafhankelijk mechanisme én verhoogt de sGC-gevoeligheid voor NO. Dit leidt tot verhoogde cGMP-productie, vasodilatatie van arteriolen en venulen, vermindering van myocardiale fibrose en verbetering van LV-functie. Het mechanisme is complementair aan ACE-remmers/ARNI, bètablokkers, MRA en SGLT2-remmers.
VICTORIA-studie (2020)
n=5.050 patiënten met HFrEF (EF <45%), recent hartfalenopname of i.v. diuretica, NT-proBNP verhoogd. Vericiguat 10 mg 1dd vs. placebo, bovenop standaardtherapie. Primair eindpunt (CV-sterfte + eerste hartfalenopname): HR 0,90, 10% relatieve reductie (p=0,02). Absoluut risicoverschil: 4,2 procentpunten over 11 maanden; NNT ~24. Opvallend: het effect was groter bij minder ernstig zieke patiënten; bij NT-proBNP >8000 pg/mL geen significant voordeel.
Indicatie (ESC 2021)
Klasse IIb: overweeg vericiguat bij HFrEF (EF <45%), NYHA II–IV, recent gedecompenseerd (hartfalenopname of i.v. diuretica ≤3 maanden), ondanks optimale quadruple therapie. De indicatie is bewust eng: patiënten die klinisch verslechteren ondanks optimale behandeling.
Dosering en bijwerkingen
Start 2,5 mg 1dd met voedsel, verdubbel na 2 weken naar 5 mg, streef naar 10 mg 1dd. Bijwerkingen: hypotensie (meest frequent), symptoomatische hypotensie bij ≥6% van de patiënten in VICTORIA. Geen aanpassing nodig bij nierfalen. Contra-indicatie: co-administratie met PDE5-remmers of sGC-stimulatoren (ernstige hypotensie).