Wat moet een zorgprofessional weten over Anemie bij chronische nierziekte: EPO en ijzerbehandeling?

Renale anemie treft de meerderheid van patiënten met CKD stadium G3b-G5 en is geassocieerd met vermoeidheid, verminderde inspanningstolerantie en verhoogd cardiovasculair risico. De primaire oorzaak is onvoldoende productie van erytropoëtine (EPO) door de beschadigde nieren, aangevuld met ijzergebrek en ontsteking. Behandeling bestaat uit optimalisatie van de ijzerstatus gevolgd door erytropoëse-stimulerende middelen (ESA's) indien nodig.

Kernbegrippen:

• Renale anemie: Normochrome, normocytaire anemie bij CKD, primair veroorzaakt door relatief EPO-tekort door verminderde renale EPO-productie.
• Erytropoëse-stimulerende middelen (ESA's): Recombinante EPO-preparaten (epoëtine alfa/bèta, darbepoëtine alfa) die erytropoëse stimuleren bij renale anemie.
• Absolute ijzerdeficiëntie: Ferritine < 100 µg/l en/of transferrinesaturatie (TSAT) < 20% bij CKD; correctie met oraal of intraveneus ijzer voor start ESA.
• Functioneel ijzergebrek: Onvoldoende ijzer beschikbaar voor de versnelde erytropoëse onder ESA-therapie, ook bij normale voorraden; TSAT < 30% bij dialysepatiënten.
• Hemoglobine streefwaarde: Bij CKD: Hb 10-12 g/dl (KDIGO). Hogere streefwaarden (>13 g/dl) zijn geassocieerd met verhoogd cardiovasculair risico (TREAT-studie).

Nieuwste evidence op HartVaat:

• 2025-12-30: Overgang van AKI naar CKD: rol van niermacrofagen en neutrofielen

Bronnen

• Kennispagina
• KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024
• Farmacotherapeutisch Kompas – Erytropoëse-stimulerende middelen

Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.