Wat moet een zorgprofessional weten over Cardiale biomarkers: troponine, BNP, CRP en meer?

Cardiale biomarkers zijn biochemische parameters in bloed die myocardschade, volumeoverbelasting of inflammatie weergeven. Troponine (hs-cTnT/hs-cTnI) is de standaard voor myocardschade-detectie; BNP/NT-proBNP voor volumeoverbelasting bij hartfalen. Juiste interpretatie van cutoffs en stijging/daling-patronen is essentieel voor de klinische praktijk.

Kernbegrippen:

• High-sensitivity troponine (hs-cTn): Ultragevoelige assay die troponine T of I detecteert met CV <10% bij 99e percentiel; meetbaar bij >50% van gezonde individuen; verhoogd bij elke vorm van myocardschade.
• 99e-percentiel upper reference limit (URL): Statistisch vastgestelde bovengrens van troponine in gezonde referentiepopulatie; waarden boven de URL = myocardschade; elke lab-assay heeft eigen URL (bijv. hs-cTnT Roche: 14 ng/L).
• BNP (brain natriuretic peptide): Neurohormonaal peptide afgegeven door ventriculaire cardiomyocyten bij verhoogde wandspanning; BNP <35 pg/ml sluit acuut hartfalen nagenoeg uit; BNP >500 pg/ml maakt HF waarschijnlijk.
• NT-proBNP: Inactief N-terminaal fragment van pro-BNP; langere halfwaardetijd dan BNP; stijgt hoger bij nierinsufficiëntie; leeftijdspecifieke cutoffs: <50 jaar >450 pg/ml, 50-75 jaar >900, >75 jaar >1800 pg/ml (acuut HF).
• Deltatroponine (Δ-troponine): Absolute verandering in hs-cTn tussen twee metingen (bijv. 0 en 1 uur of 0 en 2 uur); delta-criterium onderscheidt NSTEMI (stijging) van stabiele niet-ischemische troponineverhoging.

Nieuwste evidence op HartVaat:

• 2026-07-13: Cardiale revalidatie: verbetering depressie hangt samen met betere loopconditie — pleidooi voor geïntegreerde aanpak
• 2026-04-26: MR-proADM voorspelt mortaliteit en HF-events bij ATTR cardiale amyloïdose
• 2026-03-24: Troponine I/T-ratio bij myocardschade: nieuwe inzichten uit bekende biomarkers
• 2026-03-03: Voorspelmodellen voor hartfalen bij patiënten met instabiele angina pectoris
• 2026-03-01: ESC 0/1-uur versus 0/2- of 0/3-uur hoog-sensitief troponine-algoritmen bij verdenking acuut coronair syndroom

Bronnen

• Kennispagina
• ESC 2020 NSTE-ACS Guidelines — troponine-algoritmen
• ESC 2021 HF Guidelines — BNP/NT-proBNP bij hartfalen
• Thygesen K et al. — Universele definitie myocardinfarct (EHJ 2019)

Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.