Vragen
Wat moet een zorgprofessional weten over Contrastmiddel en nierfunctie: contrast-geïnduceerde nefropathie?
Contrast-geïnduceerde nefropathie (CIN) is een stijging van serumcreatinine ≥25% of ≥44 µmol/L binnen 48–72 uur na toediening van jodiumhoudend intraveneus contrast. Het risico is laag bij patiënten met normale nierfunctie, maar aanzienlijk bij eGFR <30, diabetes en volumedepletie. Adequate hydratatie is de meest bewezen preventieve maatregel.
Kernbegrippen:
- Contrast-geïnduceerde nefropathie (CIN): Acute nierinsufficiëntie na IV jodiumhoudend contrast; definitie: creatinine-stijging ≥25% of ≥44 µmol/L binnen 48–72 uur.
- Isotone IV-hydratatie: NaCl 0,9% of NaHCO3 0,154 mol/L IV voor en na contrast; meest bewezen preventieve maatregel bij hoog-risicopatiënten.
- Iso-osmolaire contrastmiddelen: Iodixanol (Visipaque); minder nephrotoxisch dan hypo-osmolaire middelen bij hoog-risicopatiënten; bewijs matig.
- Metformine-beleid: Stop metformine 48 uur voor contrasttoediening bij eGFR <45; hervat na 48 uur na verificatie stabiele nierfunctie.
- MRI-gadolinium bij ernstige CKD: Gadolinium gecontra-indiceerd bij eGFR <30 (risico op nefrogene systemische fibrose bij sommige gadoliniumpreparaten; macrocyclische preparaten veiliger).
Nieuwste evidence op HartVaat:
- 2026-08-28: Risicofactoren voor vroege, tussen- en late hartfalenheropnames na ontslag
- 2026-08-25: FGF23-niveaus correleren met vaatcalcificatie en CV-risico bij peritonealdialysepatiënten
- 2026-08-22: Dapagliflozin verlaagt serum-Klotho bij dialysepatiënten zonder effect op botbiomarkers of fracturen — post-hoc RCT
- 2026-08-22: Kaliumbinders ondersteunen RAASi-gebruik bij CKD, maar terugkeer van hyperkaliëmie versnelt nierfunctieverlies
- 2026-08-20: Clonale hematopoïese voorspelt nierfunctievermindering en sterfte bij cytopenie met chronische nierziekte
Bronnen
- Kennispagina
- KDIGO 2024 CKD Richtlijn — Kidney International 2024
- Farmacotherapeutisch Kompas – Jodiumhoudende contrastmiddelen
Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.