Wat moet een zorgprofessional weten over Metformine en cardiovasculaire uitkomsten?

Metformine is het meest gebruikte glucoseverlagende geneesmiddel ter wereld en bleef decennialang de onbetwiste hoeksteen van T2D-behandeling. Met de komst van SGLT2-remmers en GLP-1 RA is de positie van metformine genuanceerder geworden: bij patiënten met manifeste HVZ of hoog risico is het niet langer de eerste behandelkeuze. De cardiovasculaire veiligheid is goed bewezen; superieuriteit boven placebo in RCT-bewijsstandaard is minder zeker.

Kernbegrippen:

• UKPDS subgroep overgewicht (1998): Metformine bij T2D met overgewicht: 39% reductie MI-risico vs. dieet; beperkt tot 753 patiënten; veelgeciteerde maar bescheiden evidence.
• AMPK-activering: Primair werkingsmechanisme metformine: activering van AMP-geactiveerde proteïnekinase (AMPK) in lever → remming gluconeogenese; gewicht neutraal; geen hypoglykemierisico.
• Lactaatacidose: Zeldzame maar ernstige bijwerking (<5/100.000 patiëntjaren) bij ernstige nierinsufficiëntie, sepsis, ernstige lever insufficiëntie; stop bij eGFR <30.
• GI-bijwerkingen: Diarree, buikpijn, misselijkheid bij 20-30%; doseer laag beginnen (500 mg 1dd), langzaam optitreren; retardformulering beter verdragen.
• Vitamine B12: Metformine vermindert B12-resorptie via ileum; B12-deficiëntie bij 5-10% bij langdurig gebruik; monitor B12 jaarlijks bij langdurig gebruik, klachten van neuropathie.

Nieuwste evidence op HartVaat:

• 2026-08-26: Finerenone blijft effectief bij CKM-patiënten met kankeranamnese — FINE-HEART
• 2026-07-05: Patiëntspecifieke 3D-hartmodellen bij congenitale hartchirurgie: 18 minuten korter opereren en minder complicaties (meta-analyse)
• 2026-03-25: Waarom de sterfte na een hartinfarct daalde: 15 jaar nationale data uit Engeland en Wales

Bronnen

• Kennispagina
• UKPDS 34 (metformine bij overgewicht T2D) — Lancet 1998
• ESC 2023 Diabetes en CVD Guidelines — EHJ
• Farmacotherapeutisch Kompas — Metformine

Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.