Coronaire CT-angiografie (CCTA): indicaties en interpretatie
Coronaire CT-angiografie (CCTA) heeft een centrale rol verworven in de diagnostiek van stabiel coronairlijden als gevolg van hoge negatief voorspellende waarde, niet-invasief karakter en mogelijkheid tot plaquekwalificatie. De ESC CCS-richtlijn 2024 beveelt CCTA aan als eerste beeldvormende test bij symptomatische patiënten met intermediaire pre-test kans op obstructief coronairlijden.
Kernbegrippen
- CCTA (coronaire CT-angiografie)
- Niet-invasieve beeldvorming van de coronairen met jodiumhoudend contrast en ECG-getriggerde CT; visualiseert lumen, plaque en calcificatie.
- Coronaire calciumscore (CACS)
- Kwantificering van coronaire calcificatie zonder contrast (Agatston-score); maat voor atherosclerotische last; hoge score associeert met verhoogd cardiovasculair risico.
- CT-FFR (CT-afgeleide fractional flow reserve)
- Computationele berekening van FFR uit CCTA-data; kan hemodynamische significantie van stenose niet-invasief schatten.
- Hoge-risicoplaque (HRP) kenmerken
- Op CCTA: lage attenuatie (< 30 HU), napkin-ring sign, positieve remodellering, perivasculaire vetinfiltrate; geassocieerd met verhoogd ACS-risico.
Coronaire CT-angiografie: indicaties, techniek en interpretatie
Indicaties
De ESC CCS-richtlijn 2024 plaatst CCTA als klasse I aanbeveling bij stabiele thoraxpijn met intermediaire pre-test kans (15-85%). Aanvullende indicaties:
- Uitgesloten coronairlijden bij negatieve functionele test maar persisterende klachten
- Evaluatie van coronaire anomalieën
- Pre-operatieve risicostratificatie bij niet-cardiaal electieve chirurgie (selectief)
- Evaluatie na CABG (veneuze graft-doorgankelijkheid)
- Patiënten met lage-intermediaire GRACE-score bij NSTE-ACS als alternatief voor invasieve strategie
Technische vereisten
Goede beeldkwaliteit vereist: hartfrequentie <65/min (betablokker premedicatie), regelmatig ritme (AF is relatieve contra-indicatie), nierfunctie (eGFR >30 ml/min voor contrast), geen ernstige calcificaties (blooming artefacten). Stralingsdosis modern CCTA: 1-5 mSv met dosisoptimalisatietechnieken (prospectieve triggering, tube current modulation).
Interpretatie en rapportage
Stenosegradatie: mild <50%, matig 50-70%, ernstig >70%, totale occlusie. Hemodynamisch significante stenose: >50% in linker hoofdstam of >70% in overige arteriën. De CAD-RADS-classificatie (0-5) standaardiseert rapportage en geeft aanbevelingen voor vervolgonderzoek. CT-FFR ≤0,80 wijst op hemodynamisch significante ischemie.
Plaquekwalificatie en risicostratificatie
CCTA laat niet alleen de mate van obstructie zien maar ook de plaquesamenstelling: calcified, gemengd of non-calcified. Hoge-risicoplaque kenmerken (zie key_terms) identificeren patiënten met verhoogd ACS-risico ondanks bescheiden stenosegraad. De SCOT-HEART-trial toonde aan dat CCTA-gestuurde behandeling het 5-jaars AMI-risico met 40% reduceerde versus standaardzorg.
Beperkingen
- Niet geschikt voor evaluatie van ischemie-fysiologie (aanvullen met CT-FFR of functionele beeldvorming)
- Beperkte waarde bij hoge calciumscore (Agatston > 400): blooming artefacten belemmeren lumenbeoordeling
- Contraststofbelasting: voorzichtigheid bij CKD