Wat moet een zorgprofessional weten over Bètablokkers: bijwerkingen en contra-indicaties?

Bètablokkers zijn goed verdragen bij de meeste indicaties maar hebben een herkenbaar bijwerkingsprofiel. Kennis van absolute contra-indicaties (ernstig astma, decompenserende bradycardie) en relatieve contra-indicaties (COPD, perifeer arterieel lijden, DM) stuurt de juiste patiëntselectie en symptoommanagement.

Kernbegrippen:

• Bronchospasme: β2-gemedieerde bronchoconstriciton; absoluut gecontra-indiceerd bij ernstig astma; bij milde astma of COPD: gebruik hoog-cardioselectief middel (bisoprolol); monitor longfunctie.
• Bradycardie/AV-blok: Absolut contra-indicatie: sinusbradycardie <50/min, AV-blok graad II/III zonder pacemaker; relatief: HR <60 bij start, PR >240 ms.
• Rebound-fenomeen: Plotse staking van bètablokkers kan leiden tot rebound tachycardie, hypertensie, anginaaanvallen of aritmieën; altijd geleidelijk afbouwen.
• Koud-extrimiteiten-syndroom: β2-blokkade van perifere vasculatuur → koud gevoel handen/voeten; vaker bij niet-selectieve bètablokkers; kan Raynaud verergeren; relatieve contra-indicatie.
• Metabole bijwerkingen: Bètablokkers maskeren tachycardie als hypoglykemiesignaal bij insulinegebruikende diabetici; niet-selectieve middelen verlengen hypoglykemieherstel; bloedglucose-bewaking intensiveren.

Bronnen

• Kennispagina
• ESC 2021 HF Guidelines — management bètablokker-bijwerkingen
• Farmacotherapeutisch Kompas — bètablokkers: bijwerkingen en contraindicaties
• NHG-Standaard Hartfalen

Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.