Wat moet een zorgprofessional weten over Obesitas en cardiovasculaire ziekten: mechanismen en risico?

Obesitas is een zelfstandige cardiovasculaire risicofactor. Naast de bekende cardiometabole risicofactoren (hypertensie, T2D, dyslipidemie) heeft overgewicht directe hemodynamische effecten op het hart: toegenomen bloedvolume, verhoogde preload en verhoogde sympathicustonus verhogen het risico op hartfalen, AF en plotse hartdood.

Kernbegrippen:

• BMI-classificatie: Normaal: 18,5-24,9 kg/m²; overgewicht: 25-29,9 kg/m²; obesitas I: 30-34,9; II: 35-39,9; III (morbide): ≥40 kg/m².
• Obesitasparadox: Paradox waarbij BMI 25-30 bij patiënten met bestaande HVZ of HF gepaard gaat met betere prognose dan normaal gewicht; verklaard door voedingsreserve en spieropbouw.
• Centrale obesitas: Buikomvang als marker voor visceraal vet: risico-drempel ≥94 cm (man), ≥80 cm (vrouw); sterkere cardiovasculaire voorspeller dan BMI alleen.
• Atriumfibrilleren en obesitas: Elke 5 kg/m² BMI-stijging: 29% verhoogd AF-risico; obesitas veroorzaakt LA-dilatatie, fibrose, verhoogde vagustone; gewichtsreductie kan AF-remodellering gedeeltelijk omdraaien.
• Slaapapneu bij obesitas: Obstructief slaapapneu bij 40-70% van morbide obese patiënten; intermitterende hypoxie versterkt cardiovasculaire schade; CPAP vermindert sommige CV-risicofactoren.

Nieuwste evidence op HartVaat:

• 2026-08-28: Ouderlijke obesitas verhoogt cardiorenale risico's bij nakomelingen — review
• 2026-07-22: Subklinische atherosclerose bij vrouwen na pre-eclampsie: systematische review en meta-analyse
• 2026-07-21: Restrictief vullingspatroon voorspelt heropname bij acuut gedecompenseerd HFpEF (KCHF-register)
• 2026-07-16: Nierfunctiestoornis verergert pulmonale vaatziekte bij HFpEF
• 2026-07-16: Multi-orgaan inspanningstekorten kenmerken de aanleg voor HFpEF

Bronnen

• Kennispagina
• ESC 2021 CVD Prevention Guidelines
• ESC 2023 Diabetes en CVD Guidelines — EHJ
• SELECT Trial (semaglutide bij obesitas + HVZ) — NEJM 2023
• ESC 2024 AF Guidelines (obesitas en AF)

Dit antwoord is automatisch samengesteld uit de inhoud van HartVaat.nl op 2026-03-12 en verandert mee met de site. Citeer vrij, met bronvermelding en een link naar hartvaat.nl (de url van het record). Samenvattingen zijn redactioneel werk van HartVaat; de oorspronkelijke publicaties blijven van hun uitgevers (doi). Geen medisch advies. Ook als JSON.